Trường phái đầu tư giá trị sắp hết thời ở Phố Wall?

Theo một báo cáo mới đây của JPMorgan, hoạt động đầu tư định lượng dựa trên các công thức máy tính và giao dịch trực tiếp bằng máy móc đang chiếm ưu thế trên thị trường chứng khoán, và dần đẩy những nhà đầu tư trường phái cơ bản vào dĩ vãng.

Chỉ có 10% khối lương cổ phiếu được giao dịch tại các sàn chứng khoán Mỹ là đến từ việc phân tích cơ bản, theo ước tính của JP Morgan.  

Marko Kolanovic, phụ trách toàn cầu về nghiên cứu định lượng và phái sinh của JPMorgan cho biết: "Trong khi phân tích cơ bản chủ yếu là nhằm lý giải cho hành động giá, phần lớn các nhà đầu tư cổ phiếu ngày nay không mua hay bán cổ phiếu dựa trên các thông tin cơ bản về  cổ phiếu".

Kolanovic ước tính "các nhà giao dịch cổ phiếu theo trường phái cơ bản" chỉ chiếm khoảng 10% khối lượng giao dịch cổ phiếu. Đầu tư thụ động và định lượng chiếm khoảng 60%, gấp đôi so với cách đây 10 năm.

Trên thực tế, phân tích của Kolanovic cho thấy sự sụt giảm đột ngột của các cổ phiếu công nghệ lớn trong giai đoạn từ thứ Sáu tuần trước đến thứ Hai vừa qua, là do sự thay đổi chiến lược bởi các nhà phân tích định lượng (quant), hoặc các nhà giao dịch sử dụng thuật toán máy tính.

Trong nhiều tuần trước ngày 17/5, Kolanovic cho biết các quỹ mua vào trái phiếu và các cổ phiếu có suất sinh lời ổn định (bond proxies, có lợi suất cao hơn lợi suất trái phiếu), từ đó đẩy các cổ phiếu có độ biến động thấp và các cổ phiếu tăng trưởng mạnh lên các mức giá cao hơn.  Kolanovic cho biết các loại cổ phiếu nhỏ / có giá trị / có chỉ số beta cao (độ biến động cao so với thị trường) bắt đầu rơi vào vòng xoáy của cái gọi là "sự thoái lui của giao dịch 'Trump reflation'" (dựa trên những hứa hẹn của Trump về giảm thuế, bớt luật lệ, tăng chi tiêu).

Báo cáo của JPMorgan cho biết: "Áp lực tăng giá dành cho cổ phiếu tăng trưởng và có khối lượng giao dịch thấp, và áp lực giảm giá dành cho cổ phiểu giá trị và có lượng giao dịch lớn đã lên đến đỉnh điểm trong những ngày đầu tháng 6 (hiện tượng này gọi là cân bằng danh mục đầu tư hàng tháng - monthly rebalances) và sau đó lại trở lại trang thái cũ, đã kéo lùi các cổ phiếu FANG" (tên ghép chữ cái của 4 công ty - Facebook, Amazon.com, Netflix và công ty mẹ Alphabet của Google)

Cùng với Apple, giá cổ phiếu của các ông lớn công nghệ  đã giảm hơn 3% vào cuối tuần trước và tiếp tục giảm vào thứ Hai, khiến cho chỉ số Nasdaq có 2 ngày giảm tồi tệ nhất kể từ tháng 12.

Tuy nhiên, Kolanovic cho biết: "tác động từ việc cân bằng định lượng này đã qua đi ", và ông lưu ý thêm rằng các công cụ phái sinh của S&P đã hỗ trợ thị trường tăng điểm vào đầu tuần này.

"Lượng quyền chọn chỉ số S&P 500 có giá trị 1,3 nghìn tỷ USD sẽ đáo hạn vào thứ Sáu, và điều này sẽ thay đổi vị thế của các nhà giao dịch. Điều này có thể tao ra những biến động thị trường bắt đầu từ thứ Sáu cuối tuần này và vào tuần tới.", theo Kolanovic.

Cổ phiếu công nghệ hồi phục vào hôm thứ ba, giúp chứng khoán Mỹ tăng điểm với chỉ số công nghiệp Dow Jones lên mức kỷ lục.

Kolanovic cho biết công cụ phái sinh, dòng vốn của các quỹ định lượng, chính sách của ngân hàng trung ương và những diễn biến chính trị đã góp phần giảm biến động thị trường xuống mức thấp. Hơn nữa, các chiến lược giao dịch dựa trên một lượng dữ liệu khổng lồ (Big Data) đang ngày càng thách thức phương pháp đầu tư cơ bản truyền thống và sẽ là chất xúc tác cho những thay đổi trong những năm tới.

Con số từ công ty nghiên cứu cấu trúc thị trường Tabb Group cho thấy một sự gia tăng tương tự trong khối lượng giao dịch bằng máy móc, trong khi tổng khối lượng cổ phiếu giao dịch đã giảm.

Ông Tabb cho hay, các giao dịch định lượng có tần suất giao dịch cao (HFT) chiếm 52% trong khối lượng giao dịch bình quân hàng ngày trong tháng 5, với khoảng 6,73 tỷ cổ phiếu. Trong những phiên giao dịch cao điểm trong năm 2009, khoảng 61% trong tổng số 9,8 tỷ cổ phiếu giao dịch bình quân hàng ngày đã được giao dịch bởi các nhà giao dịch HFT.

Chắc chắn, không phải tất cả mọi người trên Phố Wall đều phó mặc cho máy móc một cách dễ dàng.

Các nhà phân tích của AllianceBernstein đưa ra nhận định vào ngày 28/4 rằng trí thông minh nhân tạo không thể tạo ra những kết quả khác biệt đáng kể - vì việc phân tích nhiều dữ liệu hơn dẫn đến các chiến lược ngày càng giống nhau.

>> Liên hệ Mua bán cổ phiếu - Tư vấn đầu tư - Ủy thác đầu tư

NCĐT/CNBC

5 cách kiếm tiền trên thị trường chứng khoán

Muôn hình vạn trạng cách kiếm tiền trên thị trường chứng khoán, và mỗi cách kiếm tiền có những cái hay và nhược điểm riêng.

Dựa theo phân tích kỹ thuật (technical anaylyst - TA)

Đối với dân lướt sóng (trader) thì cách kiếm tiền của họ dựa trên việc vào ra đúng "nhịp" theo các tín hiệu trên đồ thị kỹ thuật như MA20, MACD, RSI, giá, khối lượng...kết hợp với xác định xu hướng của thị trường chung đang trong trạng thái nào.

Việc giao dịch theo TA người trader cần có hiểu biết về phân tích kỹ thuật, và với những người traders thì "không cần biết đó là cổ phiếu cơ bản hay đầu cơ" và "mọi thứ đã được phản ánh vào đồ thị" từ kết quả kinh doanh, thông tin nội bộ..., do đó họ chỉ mua bán theo những tín hiệu và hệ thống trading của họ.

Tố chất cần có của một dân trader chuyên nghiệp là tính kỷ luật, có thể khi cổ phiếu xuống thấp bạn không dám mua (bắt đáy), nhưng họ vẫn mua, và khi cổ phiếu lên cao, bạn không dám vào nhưng họ có thể mua ở những điểm mua số 2, 3, mua bước sóng tiếp theo hay mua ở những điểm theo đà bùng nổ.

Nhược điểm của phương pháp này là sẽ phải thường xuyên theo dõi bảng điện tử để đọc lệnh, xem cung cầu, dòng tiền, và có thể phán ứng nhanh khi có những dấu hiệu "kỹ thuật" đòi hỏi phải mua hoặc bán, nên sẽ tốn nhiều thời gian; ngoài ra việc giao dịch liên tục theo TA sẽ tốn rất nhiều phí và thuế.

Và vấn đề "thanh khoản" sẽ là rào cản đối với dân trading, họ có thể sẽ bỏ qua các cơ hội kiếm tiền như SLS thời 2x (thanh khoản rất thấp), và thường chỉ mua vào khi dòng tiền đều, ra vào nhanh, nhưng khi cổ phiếu thoả mãn những tiêu chí của dân trading như thanh khoản cao, mua bao nhiêu cũng có thì cổ phiếu thường giao dịch ở mức giá rất cao. Ví dụ PTB thời giá 2x năm 2014 thanh khoản 5-10.000cp/phiên, khi đó vốn hoá cả công ty chỉ có khoảng 300 tỷ, nhưng khi thanh khoản nó đã đạt 100-200.000 cp/phiên thì giá PTB đã 138.000đ/cp và vốn hoá đã là 2.990 tỷ (tức là cao gấp 10 lần so với giá lúc thanh khoản thấp thời 2014). Bạn sẽ phải trả giá "cao" hơn khi cổ phiếu thoả mãn nhưng tiêu chuẩn kỹ thuật.

Thường thì những người trader chuyên nghiệp có hiệu quả không cao, vì việc phải trading theo sóng thì những lần chốt lời, cutloss thường xuyên sẽ đạt tỷ suất sinh lợi không cao (ăn nhỏ), lãi/lỗ bù trừ cho nhau, nhưng nó đảm bảo họ sẽ vẫn tồn tại được trên thị trường nếu tuân thủ những nguyên tắc trading theo kỹ thuật.

Dựa theo phân tích cơ bản (Fundamental Anaylyst - FA)

Với những người theo trường phái FA thì điều duy nhất họ quan tâm là nội tại của doanh nghiệp, hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp, sản phẩm, chiến lược kinh doanh, ban lãnh đạo.... Họ ít khi theo dõi bảng điện, và nguyên tắc mua bán của họ dựa trên việc định giá giá trị doanh nghiệp.

Ưu điểm của phương pháp này là nhà đầu tư sẽ tránh được việc mua phải những cổ phiếu "lởm", cơ cấu tài chính thiếu lành mạnh hoặc mua ở giá quá cao. Nên nếu nhận định đúng doanh nghiệp, họ có thể kiếm lãi rất lớn thậm chí >100%.

Do phương pháp này đòi hỏi tính kiên trì lớn, chọn cổ phiếu và kiên trì nắm giữ, nên nhiều khi trước những đợt biến động mạnh của thị trường thì họ phải hứng chịu việc nhìn lãi trên tài khoản của mình bốc hơi ví dụ khi cổ phiếu HPG rơi từ 30 về 20 vào cuối năm 2016 thì có nghĩa tài sản của bạn đã bị "bốc hơi" 50%, một con số không hề nhỏ. Hoặc như nếu bạn cầm PTB thì gần như cả năm 2015 nó không tăng thì đồng nghĩa với việc nếu bạn nắm tỷ trọng lớn PTB bạn cũng sẽ mất nhiều chi phí cơ hội khi những dòng cổ phiếu khác đang tăng trên thị trường.

Dựa theo phương pháp đầu tư tăng trưởng

Đây là phương pháp kết hợp cả FA và TA dựa trên sự tăng trưởng EPS, doanh thu, lợi nhuận và các dấu hiệu kỹ thuật để trading, hay nói cách khác là "trading trên những cổ phiếu cơ bản". Và phương pháp này tỏ ra rất thành công trên thị trường với những cổ phiếu tăng chưa thấy đỉnh như CTD, VCS, PTB, MWG ...

Ưu điểm của nó là sẽ tránh việc mắc vào những cổ phiếu rủi ro và không thoát được hàng khi có tin xấu, và cũng tránh được việc "bốc hơi" lợi nhuận khi thị trường vào những đợt sụt giảm mạnh, hoặc cổ phiếu có dấu hiệu điều chỉnh.

Tuy nhiên những người đầu tư theo trường phái tăng trưởng thì tiêu chí "tăng trưởng" phải đảm bảo trong 3-5 năm liên tục, và đây cũng là nhược điểm vì khi cổ phiếu đã tăng trưởng doanh thu/lợi nhuận hay eps 3-5 năm liên tục thì giá cổ phiếu ở một ngưỡng rất cao (trên thị trường chứng khoán tất cả những gì nhìn thấy được đều phải trả giá bằng tiền), và sẽ phải chịu rủi ro nếu nhà đầu tư không định giá chuẩn doanh nghiệp, ngành nghề và các rủi ro tác động đến doanh nghiệp đó.

Ví dụ như GAS thời 104.000đồng/cp, quỹ tây mua, quỹ ta mua, dòng tiền rào rào như thác đổ, vượt đỉnh, chuẩn mô hình TA, những ai mua thời điểm đó thì chứng kiến cổ phiếu GAS rơi từ 104.000 đồng/cp về 26.000 đồng/cp.

Dựa theo tin nội bộ

Nhiều người không giỏi phân tích doanh nghiệp, và đọc được đồ thị kỹ thuật nhưng lại rất thạo tin, phương pháp đầu tư của họ là mua vào những cổ phiếu trước khi có các tin tức như kết quả kinh doanh tốt, ban lãnh đạo sắp mua vào...và đến khi tin ra họ bán chốt lời.

Rủi ro của phương pháp này là khi thông tin đến tai mình thì nó đã phải qua rất nhiều người "tam sao thất bản" và đến tai của mình giá cổ phiếu cũng đã tăng được một đoạn, ngoài ra chỉ cần thông tin sai lệch thì dẫn đến rủi ro rất lớn. Vì các nguồn tin trên thị trường độ chính xác không phải là tuyệt đối. Đánh theo tin đúng 10 lần, sai 1 lần có khi cũng mất sạch.

Dựa theo "game"

Có những cổ phiếu được đưa lên sàn để thực hiện những mục tiêu của nhà tạo lập, có những cổ phiếu cần được đẩy giá lên để phát hành thêm, để thế chấp vay vốn ngân hàng, để vào ETF...

Nên nhiều nhà đầu tư trên thị trường thường "đọc vị" ý đồ của lái, đoán game để quyết định giải ngân theo.

Nhược điểm phương pháp này là quyền định đoạt nằm trong tay đội lái, và chỉ cần đọc sai "game" hậu quả cũng rất lớn.

Kết luận: Mỗi phương pháp kiếm tiền trên thị trường chứng khoán đều có những ưu và nhược điểm, phương pháp nào phù hợp còn tuỳ thuộc vào năng lực của mỗi nhà đầu tư, cũng như tính cách của họ.

>> Liên hệ Mua bán cổ phiếu - Tư vấn đầu tư - Ủy thác đầu tư

Theo Tân Đ.Hoàng

NDH