Kinh tế thế giới: Sức ép từ Trung Quốc

Các thị trường mới nổi đang chịu sức ép biến động trái chiều của kinh tế Mỹ và Trung Quốc (TQ).

Thị trường tài chính thế giới đang trải qua những ngày tháng hỗn loạn đến mức thuật ngữ "chiến tranh tiền tệ” phủ đầy trên các mặt báo. Đáng chú ý nhất là sự mất giá bất ngờ của đồng nhân dân tệ làm dấy lên những lo ngại về sự bất ổn của kinh tế TQ, kéo theo những lo ngại khác về tương lai của các thị trường mới nổi: giá đồng thấp nhất trong 6 năm; giá dầu dưới 50 USD một thùng; đồng tiền của Malaysia đang ở mức thấp nhất kể từ cuộc khủng hoảng tài chính ở châu Á vào năm 1998...

Không có yếu tố duy nhất có thể giải thích tất cả mọi thứ đang diễn ra. Nhưng mọi chú ý đổ dồn vào hai nền kinh tế khổng lồ, đang tác động qua lại lẫn nhau và tác động chung tới kinh tế thế giới. Mỹ vẫn là nền kinh tế lớn nhất thế giới và thiết lập lãi suất và tiền tệ trên toàn cầu. TQ là nền kinh tế lớn tăng trưởng nhanh nhất thế giới.

Nhưng hai nền kinh tế khổng lồ này đang đi ngược chiều nhau. Phục hồi của kinh tế Mỹ đang dần đạt kết quả, trong khi kinh tế của TQ đang chậm lại đáng kể. Sự trái ngược này đang tạo nên những ma sát tiêu cực đối với kinh tế thế giới, đặc biệt là đối với những thị trường mới nổi lâu nay phụ thuộc vào nhu cầu bùng nổ của TQ và tín dụng giá rẻ từ Mỹ.

Tất cả các dấu hiệu của kinh tế Mỹ đều cho thấy sự tăng trưởng vững chắc hơn. Đã có 215.000 việc làm tăng thêm vào tháng 7, một sự gia tăng phù hợp với xu hướng tăng trưởng của thị trường lao động gần đây; trong khi tỷ lệ thất nghiệp đang giảm xuống gần 5%. Tăng trưởng lành mạnh trong nền kinh tế lớn nhất thế giới rõ ràng là một tin tốt. Nhưng tháng 9 tới, nhiều thông tin cho thấy Cục Dự trữ Liên bang sẽ tăng lãi suất lần đầu tiên trong gần một thập kỷ.

Triển vọng này đã đẩy giá đồng USD lên cao hơn dù đồng bạc của Mỹ đã tăng 15% trong 2 năm qua. Sự lên giá của USD đã gia tăng sức ép đối với các thị trường mới nổi theo hai cách. Đầu tiên, vốn được rút ra đối với lãi suất cao hơn các tài sản của Mỹ, hơn là được sử dụng để đầu tư; thứ hai, khách hàng vay tại các nước đang phát triển đối mặt với rủi ro của khoản vay 1,3 ngàn tỷ USD trái phiếu bằng đồng USD mà họ đã phát hành từ năm 2010. Khách hàng vay nặng nhất khoản vay kiểu này là TQ, Brazil, Nga, Mexico và Hàn Quốc.
Khi nền kinh tế của Mỹ lấy lại động lực, thì TQ lại đang xuống dốc. Con số đáng báo động mới được công bố cho thấy xuất khẩu của TQ giảm 8% trong tháng 7. Giá đầu ra đã giảm 41 tháng liên tiếp, một dấu hiệu của dư tải trong nhiều ngành công nghiệp nặng của TQ. Suy thoái trong nền kinh tế của TQ là không thể tránh khỏi khi chuyển đổi từ một nền kinh tế đầu tư sang một trung tâm tiêu thụ. Đà suy thoái của công xưởng thế giới này rõ ràng sẽ ảnh hưởng đến nhiều nền kinh tế liên quan.

Bị tác động lớn nhất là các nhà sản xuất hàng hóa, từ Brazil đến Nam Phi. Tăng trưởng GDP ở Singapore đã giảm xuống dưới 2%, mức thấp nhất trong ba năm. Khảo sát cho thấy sản lượng nhà máy bị thu hẹp ở Đài Loan và Hàn Quốc. Lạm phát cũng dễ xảy ra hơn đối với Ấn Độ, dù nền kinh tế nước này ít ràng buộc với TQ hơn là các nước láng giềng. Các nhà sản xuất thép Ấn Độ bị đè bẹp trước sự đột biến của thép nhập khẩu giá rẻ từ TQ.

Áp lực hàng giá rẻ của TQ khiến các thị trường láng giềng nhanh chóng mất thị phần và buộc phải đua theo TQ trong cuộc đua hạ giá tiền tệ để cứu vãn xuất khẩu cũng như thị trường trong nước. Ngay sau khi Bắc Kinh hạ giá đồng nhân dân tệ, đồng ringgit của Malaysia đã giảm khoảng 2% giá trị so với đồng USD, ở mức thấp nhất kể từ khi bùng lên cuộc khủng hoảng tài chính châu Á năm 1998 đến nay. Tương tự như vậy, đồng rupiah của Indonesia cũng rơi xuống mức của năm 1998, với 13.789 rupiah đổi được một USD, trong lúc đồng tiền Việt Nam giảm giá 1%, tuột xuống mức 1 USD ăn 22.040 đồng... Ngân hàng ANZ đã cắt giảm từ 0,5% đến 0,75% tỷ lệ tăng trưởng dự kiến năm 2015 cho một số nước châu Á.
Sự bất đồng địa-chính trị giữa Mỹ và TQ càng làm vấn để trở nên phức tạp hơn. Bắc Kinh phải dùng đến vũ khí nhân dân tệ bất chấp các nước láng giềng có thể gây hậu quả không tốt cho chính sách khu vực của Chủ tịch Tập Cận Bình, đang rất muốn dùng lợi ích kinh tế để thuyết phục các nước chấp nhận quyền khống chế của Bắc Kinh trên Biển Đông, hay hậu thuẫn cho Ngân hàng Đầu tư cơ sở hạ tầng Châu Á mà TQ mới thành lập, cũng như ủng hộ TQ trong việc đòi Quỹ Tiền tệ Quốc tế công nhận đồng tệ trở thành ngoại tệ dự trữ toàn cầu.

Theo The Economist, những nỗi sợ này đã bị thổi phồng. Bắc Kinh không muốn bắt đầu một cuộc chiến tranh tiền tệ. Bởi vì, đồng nhân dân tệ suy yếu sẽ khiến sức mua của TQ suy giảm, du khách TQ cũng ít đi. Tương tự, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) sẽ không muốn hành động quá đột ngột khi có thể gặp một hiệu ứng boomerang khi tăng lãi suất. Nếu tăng lãi suất, nền kinh tế toàn cầu càng bị tổn thương nhiều hơn, sau đó sẽ kéo theo tình trạng kinh tế Mỹ cũng xấu đi... Đồng USD tăng mạnh sẽ khiến các công ty Mỹ gặp tình trạng khó khăn khi cạnh tranh với những mặt hàng rẻ hơn của Nhật hay châu Âu. Ngoài ra, sẽ làm tăng giá trị sản phẩm nhập khẩu vào Mỹ do đó ảnh hưởng xấu đến cán cân thương mại. 

(Doanh Nhân Sài Gòn)

[Sách hay] - Chiến Tranh Tiền Tệ

Chiến Tranh Tiền Tệ 

* Vì sao giá vàng , giá dầu và giá đô la liên tục thay đổi trong thời gian gần đây?

* Một cơn địa chấn sắp xảy ra trên thị trường tiền tệ thế giới.

* Đồng hồ đang đếm ngược!

Ai thực sự là người giàu nhất thế giới?

Có phải Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) chính là ngân hang trung ương tư nhân?

Tại sao phố Wall lại mạo hiểm đổ hết vốn liếng của mình cho việc “đầu tư” vào Hitle?

Tại sao tỉ lệ Tổng thống Mỹ bị ám sát lại cao hơn tỉ lệ tử vong của quân Mỹ trong chiến dịch Normandie?

Ngay từ nhỏ chúng ta đã có khái niệm về tiền bạc. Chúng ta hân hoan chờ đón những đồng tiền mừng tuổi mới keng khi năm hết tết đến. Lớn lên, bước vào con đường mưu sinh, chúng ta mong muốn kiếm được nhiều tiền, vì khái niệm tiền bạc nhìêu khi gắn liền với sự thành công trong cuộc sống.

Tuy nhiên, rất ít người trong chúng ta hiểu được cội nguồn tiền bạc cũng như sự sinh tồn và phát triển của đồng tiền, vì sao những tờ giấy có in những con số lại có gía trị đến thế, nhưng cũng với tờ giấy đó, chúng ta gần như không mua được món hàng có giá trị trong giai đoạn khủng hoảng tiền tệ siêu cấp. Phần lớn chúng ta thường nghĩ rằng, sự hiện diện của đồng tiền trong cuộc sống là một lẽ đương nhiên, như không khí hay nước vậy.

Cho đến khi đọc cuốn sách Chiến tranh tiền tệ, chúng ta mới chợt giật mình nhận ra một điều kinh khủng rằng, đằng sau những tờ giấy bạc chúng ta chi tiêu hàng ngày là cả một thế lực ngầm đáng sợ - một thế lực bí ẩn với quyền lực siêu nhiên có thể điều khiển cả thế giới rộng lớn này.

Chiến tranh tiền tệ đề cập đến một cuộc chiến khốc liệt, không khoan nhượng và dai dẳng giữa một nhóm nhỏ các ông trùm tài chính - đứng đầu là gia tộc Rothschild - với các thể chế tài chính kinh tế của nhiều quốc gia. Đó là một cuộc chiến mà đồng tiền là súng đạn và mức sát thương thật là ghê gớm.

Chiến tranh tiền tệ giúp chúng ta hiểu nhiều điều, rằng Bill Gates chưa phải là người giàu nhất hành tinh, rằng tỉ lệ tử vong của các tổng thống Mỹ lại cao hơn tỉ lệ tử trận của binh lính Mỹ ngoài chiến trường, vì sao Phố Wall lại mạo hiểm đổ hết vốn liếng của mình cho việc “đầu tư” vào Hitler.

Bên cạnh việc phơi bày những âm mưu của các nhà tài phiệt thế giới trong việc tạo ra những cơn “hạn hán” hay “bão lũ” về tiền tệ để thu lợi nhuận, cuốn sách cũng đề cập đến sự phát triển của các định chế tài chính thế giới - những cơ cấu được xây dựng nhằm đáp ứng nhu cầu phát triển vũ bão của nền kinh tế toàn cầu. Hoạt động sản xuất kinh doanh hiện đại và hoạt động dịch chuyển dòng vốn xuyên quốc gia là hai bộ phận cấu thành nền kinh tế toàn cầu mà bất cứ quốc gia nào nếu tách riêng ra cũng khó lòng phát triển. Như vậy, vấn đề không phải là việc cắt đứt mối quan hệ với dòng vốn quốc tế vốn đựơc điều khiển bởi các tập đoàn tài chính khổng lồ mà là làm thế nào để sử dụng nguồn vốn ngoại lực một cách có hiệu quả trong sự phối hợp với các nguồn lực nội tại nhằm tạo ra sự phồn vinh cho nền kinh tế nước nhà.

Gấp cuốn sách lại, có thể bạn đọcc sẽ có nhiều tâm trạng khác nhau. Đối với một số người, đó có thể là sự sợ hãi thế lực tài chính quốc tế và cảm giác bất an về sự chi phối của thế lực này. Với số khác thì đó có thể là một cảm giác thú vị khi khám phá ra sự thật trần trụi để từ đó có cách nhìn nhận khác nhằm xây dựng cho mình những kế hoạch đầu tư một cách hiệu quả nhất.

Và cho dù bạn có lo sợ hay cảm thấy tò mò, thú vị thì Chiến tranh tiền tệ cũng là cuốn sách đáng đọc. Một cuốn sách bổ ích cho các chuyên gia quản lý tài chính, các nhà quản trị doanh nghiệp, các nhà đầu tư nhỏ, các giáo viên giảng dạy về tài chính-ngân hang cũng như sinh viên các trường kinh tế.

Chiến tranh tiền tệ là cuộc chiến khốc liệt giữa các nhà tài phiệt quốc tế và các thể chế tài chính kinh tế của nhiều quốc gia, nơi đồng tiền là súng đạn và mức sát thương thật là khủng khiếp. Một cuốn sách thực sự làm sửng sốt cả những ai muốn tìm hiểu về bản chất tiền tệ để từ đó nhận ra những hiểm hoạ tài chính tiềm ẩn nhằm chuẩn bị tâm lý cho một cuộc chiến tiền tệ “không đổ máu”.

(ThS. Đinh Thế Hiển Giám Đốc Viện Nghiên cứu Tin học & Kinh Tế Ứng Dụng)

Tải sách bản pdf tại đây: Chiến tranh tiền tệ