Những sự kiện khiến tài chính thế giới chao đảo năm 2016

Người Anh bỏ phiếu rời EU, ông Donald Trump đắc cử Tổng thống Mỹ, OPEC đồng ý cứu giá dầu đã gây ra những biến động lớn trên toàn cầu trong năm nay.

1. Đợt bán tháo đầu năm

Tháng 1 năm nay là quãng thời gian tồi tệ của các nhà đầu tư. Chỉ sau 10 ngày giao dịch, chứng khoán toàn cầu đã mất hơn 4.000 tỷ USD. Nhà đầu tư lo ngại kinh tế Trung Quốc chậm lại và đồng NDT mất giá. Thị trường trái phiếu cũng liên tục lên xuống khi các ngân hàng trung ương bán dự trữ để đẩy giá nội tệ, còn nhà đầu tư ào ạt mua vào để giữ an toàn.

Một nguyên nhân quan trọng khác gây ra việc này là giá dầu lao dốc. Đến tuần thứ 3 của tháng 1, giá dầu Brent đã xuống đáy 27,1 USD một thùng. Việc này khiến cổ phiếu và trái phiếu ngành năng lượng bị bán tháo, đặc biệt là trái phiếu không được xếp hạng "đầu tư" của các hãng dầu đá phiến Mỹ.

 Chỉ số CSI 300 của Trung Quốc giảm mạnh, khiến sàn chứng khoán phải đóng cửa hết phiên.

Sau đó, đến cuối tháng, Ngân hàng Trung ương Nhật Bản tiếp tục gây sốc khi tuyên bố áp dụng lãi suất âm. Tin tức này ngay lập tức cổ phiếu ngân hàng bị bán tháo, còn nhà đầu tư Nhật Bản thì tìm đến trái phiếu lãi suất cao hơn tại eurozone, Anh và Mỹ.

2. Người Anh bỏ phiếu rời EU (Brexit)

Cuối tháng 6, việc người Anh bỏ phiếu chọn rời Liên minh châu Âu (EU) đã khiến cả thế giới bất ngờ, do những dự báo trước đó đều nghiêng về khả năng ở lại. Từ thị trường chứng khoán đến giá vàng, dầu thô, tiền tệ, đều biến động kỷ lục vì kết quả này.

Bảng Anh có ngày mất giá mạnh nhất lịch sử, khi giảm hơn 8% so với USD. Trong ngày, có lúc mức giảm lên tới 10%, xuống đáy 30 năm so với USD. Các thị trường châu Âu cũng lao dốc ngay khi mở cửa, với nhiều ngân hàng mất tới một phần ba vốn hóa chỉ trong nửa giờ.

Nhà đầu tư ồ ạt rút tiền khỏi các tài sản rủi ro, để đổ vào công cụ trú ẩn, khiến giá vàng và yen Nhật tăng vọt. Mỗi ounce vàng ngày 24/6 có lúc nhảy tới 100 USD so với giá mở cửa, lên 1.360 USD một ounce - cao nhất 2 năm. Yen Nhật cũng mạnh lên đáng kể so với USD và euro.

Hàng loạt ngân hàng trung ương tại Anh, châu Âu và Mỹ sau đó đã phải lên tiếng trấn an thị trường và cam kết bơm tiền hỗ trợ các nhà băng để đối phó với biến động.

3. Trưng cầu dân ý tại Italy

Tháng trước, người dân nước này đã bỏ phiếu phản đối cải tổ hiến pháp. Việc này khiến đồng euro xuống đáy 18 tháng so với USD và Thủ tướng Italy - Matteo Renzi phải tuyên bố từ chức.

Kinh tế Italy đang trong trạng thái dễ tổn thương. Vì vậy, bất ổn chính trị có thể khiến việc này trầm trọng thêm. Các nhà phân tích đặc biệt lo ngại về ngành ngân hàng của Italy - vốn đang chịu ảnh hưởng tiêu cực vì người dân mất niềm tin.

Rất nhiều ngân hàng đang vật lộn với nợ xấu và cần tái cấp vốn. Quá trình này sẽ trở nên khó khăn hơn nếu khủng hoảng chính trị xảy ra.

4. Lãi suất trái phiếu siêu thấp

Sự kiện Brexit và động thái bơm tiền hỗ trợ của Ngân hàng Trung ương Anh (BoE) sau đó đã khiến thị trường trái phiếu càng biến động. Đến tháng 8, lãi suất toàn cầu đã xuống thấp kỷ lục. Trái phiếu chính phủ Anh kỳ hạn 10 năm có lãi chỉ 0,51%. Trong khi đó, toàn bộ trái phiếu của Thụy Sĩ thời điểm đó trả lãi âm.

Đến tháng 8, giá trị số trái phiếu trả lãi âm trên toàn cầu đã lên tới 13.400 tỷ USD. Nạn nhân lớn nhất của tình trạng này là các quỹ lương hưu và ngành bảo hiểm.

5. Donald Trump đắc cử Tổng thống Mỹ

Sau cú sốc Brexit, nhà đầu tư lại chuyển hướng quan tâm sang cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ. Chiến thắng bất ngờ của ông Trump đã khiến tài chính thế giới chao đảo.

Chứng khoán châu Á đồng loạt lao dốc trong buổi sáng công bố kết quả kiểm phiếu, mạnh nhất là Nikkei 225 và Topix Index của Nhật Bản với gần 6%. Đồng peso Mexico mất giá tới 13%, xuống thấp nhất mọi thời đại.

Trong khi đó, giá vàng lên sát 1.337 USD một ounce và yen Nhật tăng gần 4% so với đôla Mỹ. Chứng khoán châu Âu và châu Mỹ cũng đi xuống khi mở cửa, nhưng đà giảm sau đó dần hồi phục.

 Giá vàng thế giới tiến gần ngưỡng 1.337 USD một ounce ngày bầu cử Tổng thống Mỹ.

Cú sốc từ bầu cử Mỹ chỉ kéo dài vài giờ. Nhà đầu tư sau đó nhanh chóng lạc quan trở lại, khi cho rằng ông Trump sẽ thay đổi diện mạo cho nước Mỹ bằng các biện pháp kích thích tài khóa, giảm thuế và giảm quy định với các doanh nghiệp Mỹ. Tổng cộng, trong một tháng sau bầu cử, chứng khoán thế giới có thêm 2.000 tỷ USD.

6. OPEC đạt thỏa thuận giảm sản xuất

Cuối tháng 11, Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) đã họp tại Vienna (Áo), đồng ý cắt giảm sản xuất 1,2 triệu thùng một ngày, bắt đầu từ tháng 1 năm sau. Mức giảm này tương đương 3%, đưa sản xuất tổng về 32,5 triệu thùng một ngày. Tổ chức này hiện đóng góp một phần ba nguồn cung toàn cầu. Giá dầu thế giới đã tăng hơn 10% sau thông tin này.

Tháng này, một cuộc họp giữa các nước OPEC và phi OPEC cũng cho ra kết quả tương tự. Động lực lớn nhất giúp các nước đưa ra quyết định này là hậu quả kinh tế mà giá dầu giảm gây ra với các nước sản xuất lớn, như Saudi Arabia. Họ đã phải lên kế hoạch niêm yết hãng dầu mỏ quốc doanh - Aramco năm 2018, và đặt mục tiêu duy trì giá dầu trên 50 USD một thùng.

7. Khối nợ của Trung Quốc và đồng NDT yếu

Khả năng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) nâng lãi suất nhiều lần nữa trong năm 2017 đã khiến các nước mới nổi lo ngại. Riêng với Trung Quốc, đồng đôla mạnh sẽ đe dọa nỗ lực của nước này trong việc bình ổn đồng NDT và ngăn dòng vốn rút ra.

Lãi suất tại Mỹ tăng sẽ phơi bày nhiều điểm yếu của Trung Quốc. Một trong số đó là tỷ lệ sử dụng đòn bẩy tài chính trong doanh nghiệp cao nhất thế giới. Nhiều chuyên gia đánh giá Trung Quốc đang dẫm vào vết xe đổ của Nhật Bản thập niên 80, khi dùng tín dụng giá rẻ để hỗ trợ tăng trưởng, trong bối cảnh đối mặt với cải tổ chậm chạp, khối nợ tăng cao và già hóa dân số.

>> Liên hệ Mua bán cổ phiếu - Tư vấn đầu tư - Ủy thác đầu tư 

Theo Vnexpress

3 phút để hồi phục sau cuộc khủng hoảng chính trị ở Italy

“Sau Brexit, thị trường mất 3 ngày để hồi phục. Sau chiến thắng của Trump, thị trường mất 3 giờ. Còn với Italy thị trường chỉ mất 3 phút”.

Đó là nhận định của Guillermo Hernandez Sampere – trưởng nhóm giao dịch tại MPPM EK tại Eppstein, Đức. Công ty của ông đang quản lý 260 triệu USD. “Đó không phải là một kết quả bất ngờ như nhiều người mong đợi – thị trường đã thực sự trưởng thành”.

Thị trường chứng khoán Mỹ và châu Âu đồng loạt tăng điểm cùng chiều với đồng euro do nhà đầu tư đã không còn để tâm đến bất ổn chính trị ở Italy. Đồng chạm mốc cao nhất 18 tháng và vàng giảm nhẹ do guồng quay lại tiếp tục chảy về tài sản rủi ro được kích hoạt bởi từ cuộc bầu cử Mỹ.

Chỉ số S&P 500 hướng đến mốc cao nhất lịch sử, trong khi các công ty sản xuất ô tô và khai mỏ dẫn đầu đà tăng ở châu Âu khi cuộc trưng cầu dân ý ở Italy rơi vào một sự lãng quên sau khi Thủ tướng Italy Matteo Renzi từ chức – mở ra một cánh cửa cho một cuộc bầu cử mới. Trước đó đồng euro đã rơi xuống mức thấp nhất 20 tháng. Giá dầu tuột mốc trên 52 USD/thùng, trong khi vàng hướng đến mức đóng cửa thấp nhất kể từ tháng 2.

Rủi ro chính trị tại Italy đã không lan truyền xuyên biên giới. Đó là một bước tiến quan trọng kể từ cuộc trưng cầu dân ý của Anh và chiến thắng bất ngờ của Donald Trump.

 Thậm chí đến thị trường tồi tệ nhất thế giới cũng chỉ biến động 0,2% trong phiên giao dịch ngày 5/12.

Chiều ngày 5/12 tại sàn New York, chỉ số S&P 500 tăng 0,5%, sau khi giảm lần đầu tiên trong tháng vào tuần trước.

Chỉ số Stoxx Europe 600 tăng 0,6% và thị trường mới nổi cũng tăng 0,4%.

Chỉ số MIB FTSE của Italy – một trong số những chỉ số tồi tệ nhất thế giới trong năm nay giảm 0,2%, hồi phục lại từ mức rơi gần 2,1%.

Đồng euro tăng 1,1% lên 1.0777 USD – xóa đà giảm đến gần 1,5% trước đó.

>> Chứng khoán châu Âu giảm điểm vì trưng cầu dân ý tại Italy

Anh Sa

Theo Trí thức trẻ/Bloomberg

Chứng khoán châu Âu giảm điểm vì trưng cầu dân ý tại Italy

Ngày 4/12, công dân Italy sẽ bỏ phiếu về cải tổ hiến pháp - sự kiện được nhiều nhà phân tích cho là quan trọng nhất về chính trị tại châu Âu năm nay.

Ngay khi mở cửa, các chỉ số chứng khoán lớn tại châu Âu đã đồng loạt đi xuống. FTSE 100 (Anh), CAC 40 (Pháp) và DAX (Đức) đều mất gần 1%. Đà giảm ngày càng tăng về giữa phiên. Chỉ số Stoxx Euro 600 Banks theo dõi các ngân hàng châu Âu cũng giảm 1,04%.

Cổ phiếu các ngân hàng Italy lại có diễn biến trái chiều. Trong khi Unicredit, Intesa Sanpaolo và Banco Popolare có mức giảm từ 0,2% - 0,7%, BMPS lại tăng 0,4%.

Thủ tướng Italy - Matteo Renzi sẽ từ chức nếu người dân bỏ phiếu phản đối. Ảnh: Reuters

Nhà đầu tư đang lo ngại về cuộc trưng cầu dân ý tại Italy cuối tuần này. Ngày 4/12, công dân nước này sẽ bỏ phiếu về cải tổ hiến pháp - sự kiện được nhiều nhà phân tích cho là quan trọng nhất về chính trị tại châu Âu năm nay. Thậm chí, nó còn đứng trên cả cuộc trưng cầu dân ý ở lại hay rời EU của Anh (Brexit).

Thủ tướng Italy - Matteo Renzi đang nỗ lực giúp việc quản trị quốc gia này trở nên dễ dàng hơn bằng nhiều chính sách cải tổ. Theo đó, quyền lực của Thượng viện sẽ bị xóa bỏ. Các dự luật chỉ cần thông qua tại Hạ viện là có hiệu lực. Hiện tại, tất cả dự luật đều cần sự chấp thuận của cả hai viện.

Renzi đang đánh cược tương lai chính trị của mình vào cuộc bỏ phiếu này. Ông đứng về phe "Đồng ý" và tuyên bố sẽ từ chức nếu kết quả ngược lại. Việc này được dự báo có thể đẩy Italy vào bất ổn kinh tế và chính trị. Các ngân hàng cũng sẽ khó huy động vốn hơn.

Chứng khoán châu Á sáng nay cũng đi xuống do nhà đầu tư thận trọng trước sự kiện tại Italy và báo cáo việc làm Mỹ. Nikkei 225 của Nhật Bản chốt phiên giảm 0,5%. Kospi (Hàn Quốc) mất 0,7% và ASX 200 của Australia mất 1%. Shanghai Composite của Trung Quốc cũng giảm 0,9% và Hang Seng Index của Hong Kong mất 1,3%.

>> Một sự kiện chấn động hơn Brexit sắp xảy ra ở châu Âu nhưng ít người chú ý

Hà Thu - Vnexpress/theo CNBC/Bloomberg

Một sự kiện chấn động hơn Brexit sắp xảy ra ở châu Âu nhưng ít người chú ý

Cuối tuần này, người dân Italy sẽ tham gia một cuộc trưng cầu dân ý về cải cách Hiến pháp, sự kiện chính trị mà nhiều nhà phân tích gọi là “quan trọng nhất ở châu Âu" năm 2016, thậm chí chấn động hơn cả Brexit vì có thể tác động tới ngành ngân hàng khu vực.

Người dân Italy bỏ phiếu cho điều gì?

Cải cách Hiến pháp. Thủ tướng Matteo Renzi dẫn đầu nhóm nói "có", đang vận động người dân bỏ phiếu cho sự thay đổi mạnh mẽ trong cả bộ máy chính trị Italy, giúp việc chèo lái nền kinh tế này dễ dàng hơn. Nếu thành công, ông Renzi sẽ loại bỏ được quyền lực từ Thượng viện, đồng nghĩa với mọi dự luật chỉ cần Hạ viện thông qua. Hiện tại, một dự luật sẽ đi vào đời sống nếu được sự đồng thuận tại cả lưỡng viện.
Thủ tướng Renzi đã chơi tất tay cho canh bạc này. Nếu ông thua, đây cũng là dấu chấm hết cho tương lai chính trị của đương kim thủ tướng Italy.

Tương lai của cuộc cải cách?

Cuộc thăm dò dư luận gần nhất, được công bố 2 tuần trước thời điểm người dân đi bỏ phiếu, cho thấy phần lớn người dân được hỏi nói “không” với kế hoạch cải cách. Holger Schmieding, chuyên gia kinh tế trưởng tại Berenberg Bank, cho rằng người dân Italy sẽ từ chối cuộc cải cách mang tính lịch sử này, đồng nghĩa với việc đẩy nền kinh tế Italy rơi vào khủng hoảng.

Tuy nhiên, hy vọng vẫn còn. Bài học Brexit và gần đây là cuộc đua quyền lực nhất nước Mỹ đang khiến các cuộc thăm dò trở nên thiếu chính xác. Kết quả thăm dò cho thấy số lượng áp đảo ủng hộ Anh ở lại với Liên minh châu Âu (EU) nhưng thực tế diễn ra trái ngược. Tại Mỹ, bà Hillary Clinton dẫn trước trong phần lớn các cuộc thăm dò như lại thua đối thủ tới gần 70 phiếu đại cử tri.

Các kịch bản trái ngược

“Bên cạnh những cải cách chính trị, cuộc trưng cầu là một nỗ lực nhằm lật đổ Thủ tướng Matteo Renzi. Trong khi đó, thị trường tài chính sử dụng kết quả cuộc trưng cầu để đánh giá xu hướng của người dân Italy, từ đó quyết định cho các khoản đầu tư”, ông Adolfo Laurenti, chuyên gia kinh tế tại Ngân hàng Thụy Điển J. Safra Sarasin, nhận định.

Nếu đa số người dân chọn “có”, các chuyên gia của Ngân hàng Anh hy vọng ông Renti tiếp tục đảm trách vai trò thủ tướng trong thời gian thay đổi chính trị ở Italy. Nó sẽ diễn ra trong quý 2 hoặc quý 3 năm 2017. Đồng nghĩa với đó, thị trường Italy sẽ ít biến động và không tác động nhiều tới khu vực EU, vốn phải chịu nhiều sóng gió sau Brexit.
Nếu đa phần người dân nói “không”, Thủ tướng Renti nhiều khả năng sẽ từ chức ngay lập tức. Trong bối cảnh này, hệ thống bầu cử của Italy sẽ phải khởi động để tổ chức một cuộc bầu cử vào quý 2 hoặc quý 3 năm sau. Phản ứng tức thì, thị trường Italy sẽ lao dốc ngay trong ngày thứ 2 đầu tuần và tác động tới cả khu vực châu Âu.

Tàn phá như thế nào tới hệ thống ngân hàng dễ tổn thương của Italy?

Rất lớn. Các quan chức và chuyên gia cấp cao trong các nhân hàng trong và ngoài khu vực cho rằng, nếu ông Renzi thua, 8 ngân hàng lớn nhất của Italy sẽ gặp phải hàng loạt vấn đề. Thậm chí, nó có thể kích hoạt một cuộc khủng hoảng ngân hàng trên toàn bộ châu Âu. Với ngành ngân hàng, nguy cơ này hiện hữu hơn nhiều so với các thay đổi chính trị của đất nước hình chiếc ủng.

Italy là nền kinh tế lớn thứ 3 trong khu vực đồng tiền chung châu Âu, từng trải qua một cuộc suy thoái với khoản vay 377 tỷ USD. Các ngân hàng Italy cần 21 tỷ USD làm vốn cho những tháng sắp tới để bù lỗ các khoản vay nóng và lên kế hoạch thanh lý các khoản nợ xấu. Nếu người dân nói “không”, một sự bất ổn tài chính quy mô lớn, thậm chí gây hoảng loạn cho các nhà đầu tư, sẽ tiếp tục nối dài những bất lợi với ngành ngân hàng Italy. 

>> Mở tài khoản chứng khoán - Tư vấn đầu tư chứng khoán - Ủy thác đầu tư

Linh Anh

Theo Trí thức trẻ/CNBC