Không margin, tiền chảy vào UPCoM khó tăng

Quy chế hướng dẫn giao dịch ký quỹ (margin) mới đã nói “không” với dòng tiền margin vào UPCoM. Không có huých từ margin, thị trường này dù đang bùng nổ hàng mới nhưng việc thu hút dòng tiền trong thời gian tới dự báo sẽ khó tăng.

 
Thống kê tại UPCoM trong 5 tháng qua, đây là giai đoạn bùng nổ các doanh nghiệp lên sàn cả về lượng và chất, nhưng thanh khoản trên sàn này không có sự cải thiện đáng kể. 

Với hơn 150 doanh nghiệp mới gia nhập trong thời gian này, vốn hóa UPCoM tăng gần 3 lần, nhưng giá trị giao dịch vẫn kém xa so với thị trường niêm yết HNX (xem bảng).

Ngoài các yếu tố như tỷ lệ cổ phiếu tự do lưu hành, mức độ quan tâm của nhà đầu tư tới UPCoM, mức độ minh bạch của doanh nghiệp còn hạn chế, thì quy định không cho phép giao dịch ký quỹ được xem là có ảnh hưởng không nhỏ tới khả năng thu hút dòng tiền chảy vào sàn này.

 Giải thích về việc không mở margin cho sàn UPCoM, đại diện Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho biết, các chỉ số phát triển thị trường đang cho thấy có sự phục hồi khá bền vững, nên Ủy ban nhận thấy không nên kích thích sự tăng trưởng của thị trường qua công cụ tiềm ẩn nhiều rủi ro là margin.

Trao đổi với Báo Đầu tư Chứng khoán, một số công ty chứng khoán chia sẻ, nhiều nhà đầu tư có nhu cầu sử dụng margin trên UPCoM. Thực tế, trên UPCoM có không ít mã chứng khoán chất lượng, nhưng thanh khoản không cao, do nhà đầu tư không được sử dụng margin. 

Trước đây, margin được nhận định là không có ý nghĩa nhiều đối với thanh khoản và sức hấp dẫn trên UPCoM, nhưng trong bối cảnh số lượng cổ phiếu lên sàn này tăng nhanh từ năm 2016 đến nay và dự báo tiếp tục tăng mạnh trong thời gian tới, thì margin sẽ có tác động tích cực.

Chính vì vậy, trong lần sửa đổi quy chế giao dịch ký quỹ vừa qua, Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội (HNX) cũng như nhiều công ty chứng khoán đã đề xuất bổ sung nội dung cho vay giao dịch ký quỹ đối với các cổ phiếu có chất lượng trên UPCoM. 

Tuy nhiên, điều này đã không được chấp thuận và Quy chế giao dịch ký quỹ mới (hiệu lực từ 1/4/2017) không “điền tiên” các cổ phiếu UPCoM vào diện được margin. Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho biết, cho vay margin vốn tiềm ẩn nhiều rủi ro, bởi vậy để giảm thiểu rủi ro mang tính đặc thù của nghiệp vụ này thì có hai cấp độ rất quan trọng phải đạt được và đều liên quan đến tính minh bạch. 

Thứ nhất, ở cấp độ thị trường, cổ phiếu phải được giao dịch trong môi trường lành mạnh, cơ sở định giá có tính xác thực cao, ít rủi ro bị thao túng giá. 

Thứ hai, ở cấp độ doanh nghiệp, cổ phiếu thuộc danh mục được vay margin phải đáp ứng các tiêu chuẩn cao về minh bạch thông tin theo quy định pháp lý. Trong khi đó, các doanh nghiệp lên UPCoM không phải đáp ứng nhiều điều kiện khắt khe (minh bạch công bố thông tin, chất lượng doanh nghiệp) như doanh nghiệp niêm yết, nên cho phép giao dịch margin là rất rủi ro, không chỉ cho an toàn thị trường, mà cả với công ty chứng khoán lẫn nhà đầu tư.

Với quy chế margin mới, bước đi mở đường của HNX là lập ra bảng UPCoM Premium gồm các doanh nghiệp tốt, đáp ứng tiêu chí về tài chính và minh bạch thông tin, đã không có “hồi kết đẹp” là mở quy định cho phép giao dịch ký quỹ với cổ phiếu thuộc bảng này.

 

Margin là điểm đặc thù của chứng khoán, là yếu tố hấp dẫn các nhà đầu tư, đặc biệt là nhà đầu tư cá nhân. Trên các diễn đàn chứng khoán online, rất nhiều nhà đầu tư nóng lòng chờ đợi được margin trên UPCoM, thậm chí do có những hiểu lầm về câu chữ khiến không ít người tin rằng, cổ phiếu trên UPCoM, ít nhất là UPCoM Premium sẽ được giao dịch ký quỹ. Tuy nhiên, quy chế mới được đưa ra đã dẫn tới sự hụt hẫng đối với một bộ phận nhà đầu tư.

Một số chuyên gia đánh giá, việc nghiên cứu cho phép margin cổ phiếu của các doanh nghiệp có tình hình tài chính tốt ngoài tăng tính hấp dẫn, tính thanh khoản của cổ phiếu, còn giúp lành mạnh hóa các quan hệ tài chính trên UPCoM, tăng khả năng đảm bảo an toàn các hoạt động cho vay của công ty chứng khoán. Bởi suy đến cùng, có cầu về margin nhiều khả năng sẽ có cung, một số công ty chứng khoán có thể “vượt rào”, âm thầm triển khai.

Vẫn theo các chuyên gia, margin không được áp dụng, UPCoM cần có những giải pháp khác để thu hút dòng tiền. 

>> Liên hệ Mua bán cổ phiếu - Tư vấn đầu tư - Ủy thác đầu tư

ĐTCK

Công ty chứng khoán cũng phải theo chuẩn Basel II

Việc nhiều công ty chứng khoán (CTCK) thực hiện phát hành trái phiếu và cho vay giao dịch ký quỹ đã làm xuất hiện câu hỏi: Liệu các CTCK có đang là một “ngân hàng ngầm”?

 

Về vấn đề này, ông Hoàng Phú Cường, Phó Vụ trưởng Vụ Quản lý kinh doanh chứng khoán, Ủy ban Chứng khoán cho rằng, “ngân hàng ngầm” là khái niệm chỉ hoạt động của các tổ chức tài chính thực hiện các hoạt động kinh doanh như ngân hàng nhưng không chịu sự quản lý của các cơ quan quản lý chuyên ngành; hoàn toàn khác so với hoạt động của CTCK.

Ông có thể cho biết tình hình phát hành trái phiếu của các CTCK trong thời gian vừa qua như thế nào?

Công tác giám sát của chúng tôi cho thấy, từ năm 2015 đến nay, các CTCK, đặc biệt là các công ty có tình hình tài chính kinh doanh khả quan đã thực hiện phát hành trái phiếu ngắn hạn và dài hạn huy động vốn của các tổ chức, cá nhân có nhu cầu. 

Tổng dư nợ (bao gồm cả dư nợ trái phiếu và dư nợ khác) của các CTCK tính đến cuối năm 2015 và 2016 lần lượt là 27.034 tỷ đồng và 30.793 tỷ đồng. Vốn chủ sở hữu của các CTCK tính tới thời điểm cuối năm 2015 là 44.164 tỷ đồng và cuối năm 2016 là 44.728 tỷ đồng.

Ông có nhận định như thế nào về việc phát hành trái phiếu và nguyên nhân của các đợt phát hành này?

Chịu sự ảnh hưởng của cuộc khủng hoảng tài chính thế giới năm 2008 và biến động bất lợi của thị trường chứng khoán (TTCK) Việt Nam các năm tiếp theo, việc huy động vốn của các CTCK gặp nhiều khó khăn, đặc biệt là từ sau năm 2010. Thời gian gần đây, việc các CTCK thành công trong việc phát hành trái phiếu (chủ yếu là trái phiếu không có tài sản đảm bảo) để huy động vốn cho đầu tư phát triển là một tín hiệu đáng mừng. 

Điều này thể hiện niềm tin của công chúng đầu tư vào hệ thống các CTCK, tính minh bạch thông tin của các công ty này. Đồng thời, việc huy động vốn qua phát hành trái phiếu góp phần đa dạng hóa các nguồn vốn trong hoạt động của CTCK, giảm áp lực vốn đối với cổ đông so với thời gian trước đây.

 Ông Hoàng Phú Cường

Theo tôi, việc phát hành trái phiếu có diễn biến như trên do TTCK Việt Nam từ năm 2015 đến nay luôn có sự tăng trưởng tích cực (năm 2015 tăng 6,1%, năm 2016 tăng 14,8%). Kênh đầu tư chứng khoán vẫn tiếp tục là một kênh hấp dẫn các nhà đầu tư. Cùng với sự tăng trưởng chung của TTCK, kết quả kinh doanh của các CTCK từ năm 2013 đến nay đã dần được cải thiện, số CTCK có lãi đạt trên 48% (trước năm 2012 là 35%), trên 90% các công ty đã có tỷ lệ an toàn tài chính trên mức an toàn tối thiểu. 

Vì vậy, trên cơ sở pháp luật cho phép, đáp ứng nhu cầu của thị trường và phát huy vai trò của mình trên TTCK, các CTCK đã thực hiện các giao dịch huy động vốn như vay vốn tín dụng, phát hành công cụ nợ để đầu tư phát triển, tăng cường tính chủ động của mình trên thị trường. Dư nợ vay của các CTCK vẫn trong giới hạn cho phép là không quá 3 lần vốn chủ sở hữu.

Mặc dù vậy, chúng tôi cũng muốn lưu ý người mua trái phiếu cần phải xem xét kỹ loại trái phiếu mà mình mua. Một trong những rủi ro khi đầu tư trái phiếu là khả năng thanh toán của CTCK khi đáo hạn trái phiếu. Vì vậy, nhà đầu tư cần chủ động xem xét, đánh giá những CTCK có thực lực tài chính mạnh, quản trị tốt. Những thông tin về tài chính, tỷ lệ an toàn tài chính hiện được công bố công khai để nhà đầu tư có thể tìm hiểu. Đối với các CTCK phát hành trái phiếu, cần nghiêm túc và có trách nhiệm trong việc sử dụng vốn huy động để đảm bảo khả năng trả nợ đủ và đúng hạn theo cam kết với nhà đầu tư. 

Hiện nay có ý kiến cho rằng, các CTCK đang hoạt động như những ngân hàng ngầm - shadow banking. Ông có ý kiến gì về nhận định này?

Theo Quỹ Tiền tệ thế giới (IMF), “shadow banking” là các tổ chức tài chính thực hiện các hoạt động kinh doanh như ngân hàng nhưng không chịu sự quản lý của các cơ quan quản lý chuyên ngành. 

Việc huy động vốn dưới hình thức phát hành trái phiếu và cho vay thông qua nghiệp vụ giao dịch ký quỹ của các CTCK trong thời gian qua không phải là hoạt động “shadow banking”. Có nhiều lý do cho việc này.

Trước hết, hành vi phát hành trái phiếu chịu sự quản lý bởi các văn bản pháp luật chung và pháp luật chuyên ngành. Việc huy động vốn qua phát hành trái phiếu của CTCK phải tuân thủ quy định của Luật Doanh nghiệp, Nghị định 90/2011/NĐ-CP về phát hành trái phiếu doanh nghiệp, các quy định pháp lý về chứng khoán và TTCK trên cơ sở đáp ứng một số điều kiện, đặc biệt là các điều kiện liên quan đến khả năng sinh lời và tính minh bạch. Hoạt động sử dụng vốn cho giao dịch ký quỹ cũng chịu sự điều chỉnh chặt chẽ bởi các văn bản pháp luật chuyên ngành như Luật Các tổ chức tín dụng, Luật Chứng khoán, Nghị định 86/2016/NĐ-CP, Thông tư 203/2015/TT-BTC.

Thứ hai, các CTCK cũng chịu sự quản lý bởi các quy định an toàn vốn theo chuẩn của Basel II (Thông tư 226/2010/TT-BTC và Thông tư 165/2012/TT-BTC) và quy định hạn mức huy động vốn (không quá 3 lần vốn chủ sở hữu (Thông tư 210/2012/TT-BTC). Các khoản vốn CTCK huy động (bao gồm cả việc huy động qua phát hành trái phiếu) được sử dụng thông qua các hoạt động kinh doanh đều phải giảm trừ khỏi vốn khả dụng hoặc tính rủi ro tương ứng, nhằm đảm bảo một mức an toàn tối thiểu.

Cũng như các ngành nghề tài chính tương tự như ngân hàng, bảo hiểm chịu sự quản lý bởi các cơ quan quản lý nhà nước chuyên ngành, các CTCK được trực tiếp quản lý bởi Ủy ban Chứng khoán Nhà nước theo Luật định. Đồng thời, hiện nay, một số CTCK thuộc các ngân hàng thương mại gián tiếp chịu sự quản lý của Ngân hàng Nhà nước. Mô hình này tương tự các mô hình quản lý TTCK của các nước tiên tiến trên thế giới.

Qua công tác giám sát của chúng tôi, tính đến hết năm 2016, tổng dư nợ (bao gồm vay trái phiếu và dự nợ khác) chưa vượt quá 1/3 tổng vốn chủ sở hữu của các CTCK (quy định cho phép dư nợ không vượt quá 3 lần vốn chủ sở hữu), dư nợ cho vay giao dịch ký quỹ khoảng 20.000 tỷ đồng và giá trị tài sản đảm bảo cho các khoản vay giao dịch ký quỹ luôn duy trì ở mức gần 3 lần dư nợ. Ngoài ra, trong quá trình cho vay giao dịch ký quỹ, CTCK phải tuân thủ dư nợ cho vay không được vượt quá 200% vốn chủ sở hữu, danh mục các chứng khoán được phép cho vay ký quỹ theo quy định và tỷ lệ cho vay không vượt quá 50% giá trị giao dịch.

Việc huy động vốn thông qua hình thức phát hành trái phiếu của các CTCK theo chúng tôi là một bước phát triển của các CTCK Việt Nam theo hướng hình thành các ngân hàng đầu tư, đóng vai trò là các định chế tài chính trung gian trên TTCK, thực hiện các chức năng luân chuyển vốn từ nơi có nhu cầu đầu tư đến nơi có nhu cầu cần vốn, phù hợp với định hướng phát triển TTCK Việt Nam đến năm 2020, tầm nhìn 2050 và phù hợp với thông lệ quốc tế.

>> Một loạt công ty chứng khoán lớn đang đối mặt nguy cơ rủi ro “ngân hàng ngầm”?

ĐTCK

Một loạt công ty chứng khoán lớn đang đối mặt nguy cơ rủi ro “ngân hàng ngầm”?

Việc các công ty chứng khoán như VPBS, SSI, VIX, VDS, VCBS, VNDS, MBS, VCSC phát hành trái phiếu và cho vay margin bản chất là hoạt động ngân hàng nhưng không chịu sự quản lý giám sát như các ngân hàng. Đây có thể xem là một trong những nguy cơ tiềm ẩn của rủi ro hệ thống cần được giám sát chặt chẽ hơn trong thời gian tới. 

• Từ 1/9/2017, cho phép vay trái phiếu để bán 

 
Thống kê báo cáo tài chính các quý và năm trong 2 năm 2015 – 2016 của các công ty chứng khoán lớn cho thấy nhóm công ty gồm VPBS, SSI, VDS, VNDS, MBS, VCSC, VIX và VCBS đã phát hành khoảng 5.938 tỷ đồng trái phiếu doanh nghiệp (trái phiếu nợ) kỳ hạn ngắn và dài huy động vốn từ các cá nhân và tổ chức. Cả 8 công ty chứng khoán này đều đang cung cấp dịch vụ cho vay margin cho nhà đầu tư theo quy định cho phép.

 Nguồn: Số liệu báo cáo tài chính các công ty

Các khoản trái phiếu doanh nghiệp chủ yếu được phát hành từ năm 2015. Điều này có thể được giải thích rằng Thông tư 36 có hiệu lực từ tháng 2/2015 quy định các tổ chức tín dụng (TCTD) chỉ được phép cho vay đầu tư, kinh doanh chứng khoán dưới 5% vốn điều lệ nên nguồn vốn phục vụ nhu cầu vay margin bị hạn chế. Vì vậy, để có nguồn vốn dồi dào, các công ty chứng khoán đã phát hành trái phiếu doanh nghiệp từ cuối năm 2014 đến nay cho cả cá nhân và tổ chức.

Giới phân tích cho rằng, việc các CTCK phát hành trái phiếu doanh nghiệp cho các cá nhân, và tổ chức kinh tế về bản chất là hình thức huy động vốn để phục vụ chủ yếu cho mục đích kinh doanh khá rủi ro (cho vay đầu tư chứng khoán). Tuy nhiên, các công ty chứng khoán không chịu sự quản lý của khuôn khổ Basel như các ngân hàng dù họ vẫn huy động vốn trên thị trường dưới hình thức biến thể của tiền gửi là trái phiếu của doanh nghiệp.

Như vậy, có thể việc các công ty chứng khoán phát hành trái phiếu doanh nghiệp và cho nhà đầu tư vay margin là một hình thức của ngân hàng ngầm, bản chất là hoạt động ngân hàng nhưng không chịu sự quản lý giám sát như các ngân hàng. Do đó, các chuyên gia nghiên cứu cho rằng, đây là một trong những nguy cơ tiềm ẩn của rủi ro hệ thống cần được giám sát chặt chẽ hơn trong thời gian tới.

 Nguồn: Số liệu báo cáo tài chính các công ty

Thuyết minh báo cáo tài chính quý IV/2016 của SSI cho thấy, tại ngày 31/12/2016 số dư cho vay hoạt động ký quỹ là 3.565 tỷ đồng, được đảm bảo bằng các chứng khoán của khách hàng vay có giá trị là hơn 5.207 tỷ đồng. Trong 2 năm 2015 – 2016, SSI đã phát hành khoảng 1.000 tỷ đồng trái phiếu doanh nghiệp (chưa loại trừ giá trị trái phiếu đã được SSI phát hành ra và thu mua về).

Tương tự, Công ty Chứng khoán VP Bank (VPBS) năm 2015 đã phát hành khoảng 1.550 tỷ đồng trái phiếu kỳ hạn 2 năm cho các tổ chức kinh tế là Techcombank, Công ty Bảo hiểm Vietinbank, Công ty QLQ Vietinbank lãi suất dao động từ 8%-9%. Năm 2016, VPBS phát hành mới 640 tỷ đồng trái phiếu doanh nghiệp cho các tổ chức như Indovina, Công ty Azura, TP bank, và các đối tượng khác, lãi suất từ 0-9%/năm. VPBS đang có số dư cho magin tại ngày 31/12/2016 là 729 tỷ đồng.

Năm 2015 Công ty Chứng khoán Rồng Việt (VDS) đã phát hành 80,78 tỷ đồng trái phiếu kỳ hạn 12 tháng lãi suất 9%/năm cho các cá nhân và tổ chức, năm 2016, VDS phát hành khoảng 823,12 tỷ đồng trái phiếu ngắn hạn và trả 400,78 tỷ đồng trái phiếu. Tại ngày 31/12/2016 số dư cho vay giao dịch ký quỹ của VDS là 812,63 tỷ đồng.

Trong khi đó, CTCP Chứng khoán MB (MBS) năm 2015 đã phát hành 370 tỷ đồng trái phiếu doanh nghiệp kỳ hạn 3 năm, lãi suất 8,2%/năm. Năm 2016, MBS tiếp tục phát sinh vay thông qua phát hành trái phiếu doanh nghiệp là 215,5 tỷ đồng, đồng thời trong năm MBS cũng trả 255,5 tỷ đồng trái phiếu đã phát hành. Số dư các khoản cho vay tại ngày 31/12/2016 của MBS là 2.019,4 tỷ đồng. Trước đó năm 2014, MBS không phát hành trái phiếu doanh nghiệp.

Một thành viên mới tham gia phát hành trái phiếu doanh nghiệp là CTCK IB (VIX), năm 2016 VIX đã phát hành hơn 221 tỷ đồng trái phiếu doanh nghiệp kỳ hạn 1 năm, lãi suất 9%/năm.

Khái niệm ngân hàng ngầm “Shadow Banking” lần đầu tiên được đưa ra vào năm 2007 tại diễn đàn kinh tế do Ngân hàng Trung ương Hoa Kỳ tổ chức.
Theo định nghĩa của Ủy ban ổn định tiền tệ Anh, “ngân hàng ngầm” là những khoản vay giữa các định chế tài chính không phải ngân hàng. Hay “ngân hàng ngầm” còn được định nghĩa là một loại hình tín dụng được thực hiện bởi các định chế tài chính, tồn tại song song với hoạt động tín dụng của ngân hàng thương mại chính thống nhưng lại nằm ngoài vòng giám sát của Ngân hàng Trung ương.

>> Liên hệ Mua bán cổ phiếu - Tư vấn đầu tư - Ủy thác đầu tư

Theo Hồng Quân

BizLive

3 con đường có thể khiến bạn "nướng" sạch tiền của trên TTCK

Motley Fool đưa ra 3 con đường mà bạn nên tránh đi vào vì chúng có thể khiến bạn mất sạch tiền.

• Đây là 5 điều mà một nhà đầu tư tài chính thông minh sẽ làm nếu trúng xố số 
• Lời khuyên của 10 nhà đầu tư vĩ đại 
• 10 lời khuyên đầu tư vô giá của tỷ phú Buffett 

Thị trường chứng khoán thường được coi là một trong những con đường làm giàu hiệu quả. Tuy nhiên, ở đây không phải là không có rủi ro mà còn có rất nhiều rủi ro, đặc biệt đối với những nhà đầu tư mới.

Motley Fool đưa ra 3 con đường mà bạn nên tránh đi vào vì chúng có thể khiến bạn mất sạch tiền.

Giao dịch với tần suất lớn

Một trong những cách giao dịch khiến bạn thua lỗ là giao dịch quá thường xuyên, khi bạn hào hứng mua mọi cổ phiếu mà bạn đọc được thông tin về nó và sau đó lại vội vã bán chúng đi để mua những cổ phiếu mới. Điều này thể hiện sự thiếu tự tin, thiếu kiên nhẫn và vô kỷ luật – 3 thứ tối kỵ đối với một nhà đầu tư thành công. Nếu 1 cổ phiếu hứa hẹn đủ tốt để bạn mua vào, hãy cho nó thời gian thể hiện, mà trong nhiều trường hợp có thể lên đến hàng năm trởi.

Theo một nghiên cứu của Brad Barber và Terrance Odean, những nhà đầu tư hoạt động tích cực nhất nhất lại có được mức lợi suất thấp nhất. Trong thời kỳ từ 1992 đến 2006, gần 80% các trader dạng này bị thua lỗ.

Vấn đề của giao dịch quá thường xuyên là mức phí môi giới phải trả. Nếu bạn giao dịch 10 lần mỗi ngày và chịu phí khoảng 10 USD cho mỗi giao dịch, nhân với 250 ngày mỗi năm, tổng số phí lên tới 25.000 USD!

Đầu tư bằng tiền đi vay

Giao dịch ký quỹ (mua chứng khoán có sử dụng tín dụng do công ty môi giới cấp) là hoàn toàn hợp pháp và cũng được nhiều người sử dụng. Điểm hấp dẫn của loại giao dịch này là bạn có thể khuếch đại lợi nhuận. Nhưng đi đôi với đó cũng là mức thua lỗ bị nhân lên nhiều lần.

Khi vay ký quỹ, chứng khoán trong tài khoản của bạn chính là tài sản thế chấp cho khoản vay. Nếu giá trị khoản đầu tư của bạn bắt đầu giảm mạnh, công ty môi giới sẽ phát lệnh “margin call”, yêu cầu bạn bán một số tài sản để tạo ra tiền mặt hoặc yêu cầu bạn nộp thêm tiền mặt.

Do đó khi vay ký quỹ, bạn có thể thua lỗ nhiều hơn có số tiền mình đã đầu tư và nếu vay quá nhiều trong thời kỳ quá dài, lãi vay cũng là một vấn đề. Trong cú sụp đổ của TTCK Mỹ năm 1929, nhiều nhà đầu tư đã mất sạch gia tài sau khi đi vay quá nhiều. 

Đi theo đám đông

Lời khuyên cuối cùng là hãy cẩn thận với hiệu ứng tâm lý đám đông, đặc biệt là khi những quyết định đầu tư của bạn dựa trên lòng tham hoặc sự sợ hãi.

Ví dụ, hãy tưởng tượng thị trường đang rơi mạnh và khiến giá trị danh mục đầu tư của bạn sụt giảm thảm hại. Tình hình sẽ càng tồi tệ hơn khi có nhiều người bắt đầu bán tháo. Càng có nhiều người bán ra thì giá càng giảm sâu hơn nữa.

Nếu bạn sợ hãi và cũng bán ra (dù để cắt lỗ hay ăn non) thì đó cũng sẽ là sự lựa chọn không thông minh vì tránh sang 1 bên và đợi giá hồi phục mới là sáng suốt. Hãy giữ cho đầu óc tỉnh táo để tìm hiểu xem đó là một rắc rối lớn sẽ tồn tại lâu dài hay chỉ là hiện tượng nhất thời.

Đồng thời, hãy cẩn thận khi sở hữu những cổ phiếu đang tăng giá quá mạnh, suy nghĩ thật cẩn thận xem có phải giá tăng vì có nhiều người hào hứng với cổ phiếu này và đẩy giá lên cao hay không. Đó chính là khi lòng tham trỗi dậy, bạn vội vã “nhảy lên tàu” mà không tính toán.

Nhà đầu tư thông minh sẽ lên một kế hoạch đầu tư kỹ càng, quan tâm đến giá trị cổ phiếu trong dài hạn sẽ đem đến những món hời.

Đơn giản hơn, hãy nhớ kỹ lời dặn của huyền thoại đầu tư Warren Buffett: “Sợ hãi khi người khác tham lam và tham lam khi người khác sợ hãi”.

>> Bí quyết khiến 'tiền đẻ ra tiền' của 4 huyền thoại kinh tế

Theo Trí thức trẻ/Motley Fool

Dùng Margin thế nào cho chuẩn?

Không phải ai cũng biết sử dụng các khoản vay margin như thế nào để hiệu quả.

Những người tham gia thị trường chứng khoán đều biết, sử dụng tỷ lệ margin cao có khả năng mang lại các khoản lợi nhuận rất lớn cho nhà đầu tư nhưng chỉ áp dụng khi thị trường và cổ phiếu đang ở giai đoạn tăng dài hạn (Uptrend).

Nhưng không phải ai cũng biết sử dụng các khoản vay margin như thế nào để hiệu quả.

Bước 1: Lựa chọn cổ phiếu

Tiêu chí đầu tiên để lựa chọn cổ phiếu đối với chiến lược này là thanh khoản. Tất nhiên, thanh khoản cao mới thuận tiện trong việc đóng trạng thái margin về mức an toàn.

Tiêu chí thứ 2 là các cổ phiếu phải có yếu tố cơ bản nội tại tốt vì nhóm này thường được cấp tỷ lệ Margin cao.

Tiêu chí thứ 3 là các cổ phiếu đang trong thời kỳ tăng trưởng hoặc những cổ phiếu mang tính dẫn dắt thị trường.

Bước 2: Thực hiện giao dịch

Đầu tiên nhà đầu tư sử dụng vốn tự có của mình để mua cổ phiếu, sau T+3 hàng về tài khoản và giá cổ phiếu tăng lên so với giá mua ban đầu (danh mục đang lãi). Khi đó, nhà đầu tư bắt đầu quan sát cổ phiếu và tiếp tục mua vào những phiên điều chỉnh, full-margin.

Thông thường, để hỗ trợ các quyết định mua bán này nhà đầu tư thường dựa vào các chỉ báo trong phân tích kỹ thuật để ra quyết định.

Sau đó, nếu giá cổ phiếu giảm thì bán ngay danh mục ban đầu của mình để đóng trạng thái margin. Nếu giá cổ phiếu tiếp tục tăng thì giá trị tài sản ròng của nhà đâu tư tăng lên, do đó, các công ty chứng khoản sẽ cung cấp thêm hạn mức cho khách hàng và tiếp tục sử dụng margin để mua vào.

Lúc này có thể mua vào các cổ phiếu cơ bản khác trong danh mục của mình mà chưa tăng giá. Sau khi thị trường hoặc cổ phiếu có dấu hiệu đảo chiều danh mục margin gần với ngưỡng call (giải chấp) hoặc hoặc tài khoản đã bị call là thời điểm các nhà đầu tư theo chiến lược này thực hiện chốt lời đưa margin về ngưỡng an toàn.

Cổ phiếu HPG là một ví dụ trong sự thành công của nhà đầu tư khi áp dụng chiến lược sử dụng margin vì hội tụ các yếu tố về thanh khoản và yếu tố cơ bản. Ngoài ra, HPG còn được hưởng lợi từ chính sách (Quyết định áp dụng biện pháp tự vệ chính thức đối với mặt hàng phôi thép và thép dài nhập khẩu của Bộ công thương) Và yếu tố cuối cùng là HPG được cho vay với tỷ lệ cao nhất ở hầu hết các công ty chứng khoán.

Như vậy, trong giai đoạn từ tháng 4 đến tháng 10 năm 2016 nhà đầu tư áp dụng chiến lược mua và giữ cổ phiếu HPG đồng thời sử dụng margin sẽ thu khoản lợi nhuận không nhỏ.

 Diễn biến cổ phiếu HPG

Ví dụ thứ hai cho nhà đầu tư áp dụng chiến lược này là cổ phiếu VNM. Trong giai đoạn từ tháng 7 đến cuối tháng 8 năm 2016, nhà đầu tư áp dụng chiến lược trên cho cổ phiếu VNM sẽ thu về một khoản lợi nhuận rất hấp dẫn, tuy nhiên, nếu áp dụng chiến lược này từ giai đoạn từ đầu tháng 9 đến thời điểm hiện tại thì thất bại.

 Diễn biến giá cổ phiếu VNM

Vì vậy, phải thực sự có tính kỹ luật cao, tuyệt đối không dùng nếu giá cổ phiếu có dấu hiện giảm giá (Down Trend).

>> Chiến lược vừa đánh vừa chạy (Hit and Run) trong đầu tư chứng khoán

Phong Vũ

Theo Trí thức trẻ

 

Sửa quy định margin: Tránh tình thế buộc công ty chứng khoán lách luật

Ghi nhận từ một số thành viên thị trường về Dự thảo Quy chế giao dịch ký quỹ tại CTCK đang được Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCK) đưa ra lấy ý kiến cho thấy, nên có những quy định mới phù hợp hơn với nhu cầu thực tiễn, tránh đẩy CTCK vào chỗ lách luật.

Nên bỏ quy định hạn chế cho vay margin với bảo lãnh phát hành

Theo quy định tại Điểm a, Khoản 1 Điều 10 dự thảo Quy chế, CTCK không được cho khách hàng vay tiền để thực hiện giao dịch ký quỹ đối với cổ phiếu, chứng chỉ quỹ do chính CTCK bảo lãnh phát hành theo hình thức cam kết chắc chắn kể từ thời điểm CTCK ký hợp đồng bảo lãnh đến hết 6 tháng tính từ khi hoàn tất đợt phát hành.

So với quy định hiện hành, quy định này đã có chút điều chỉnh. Cụ thể, thay vì bất kể hình thức bảo lãnh phát hành nào (dù có cam kết chắc chắn hay không), CTCK đều không được cho khách hàng vay giao dịch ký quỹ, các trường hợp cam kết với nỗ lực tối đa sẽ không nằm trong phạm vi điều chỉnh. Tuy nhiên, thời gian bị hạn chế điều chỉnh có thể sẽ bị kéo dài hơn, khi CTCK không được phép cho vay kể từ khi ký hợp đồng bảo lãnh, tới khi hết 6 tháng kể từ khi hoàn tất đợt phát hành, chứ không phải chỉ là trong vòng 6 tháng kể từ khi đợt phát hành hoàn tất như quy định hiện hành.

Dù quy định cho vay margin với cổ phiếu, chứng chỉ quỹ được CTCK bảo lãnh phát hành tại dự thảo đã có điểm mở, nhưng theo ghi nhận của Đầu tư Chứng khoán, nhiều CTCK chưa tán thành với việc sửa đổi này.

“Tôi cho rằng, UBCK nên bỏ hẳn quy định này”, đại diện CTCK SSI nói.

Có hai lý do để vị này đưa ra kiến nghị: Trước hết, một khi CTCK đã ký cam kết bảo lãnh chắc chắn đối với một cổ phiếu, tức là họ phải đánh giá cổ phiếu này tốt và sẵn sàng mua tự doanh khi phải thực hiện cam kết bảo lãnh. Việc cấm cho vay margin dẫn đến hạn chế cơ hội lựa chọn cổ phiếu tốt của nhà đầu tư là khách hàng của chính CTCK đó. Thứ hai là, quy định này dẫn đến tình trạng CTCK lựa chọn dịch vụ bảo lãnh phát hành phải hy sinh hoạt động margin với cổ phiếu đó, hoặc nếu lựa chọn margin thì hoạt động dịch vụ ngân hàng đầu tư sẽ bị hạn chế.

Về vấn đề này, lãnh đạo một CTCK đề nghị giấu tên cho biết, quy định cũ vô tình đã khiến CTCK đứng giữa bài toán lựa chọn: lựa chọn các nghiệp vụ hoặc lựa chọn đạo đức. “Và thực sự là chúng tôi đã phải lách luật. Trong quá khứ, công ty thực hiện bảo lãnh phát hành cho một công ty có thanh khoản rất lớn và để không bị đánh đổi giữa hoạt động bảo lãnh với giao dịch thị trường, chúng tôi đã phải dùng thuật ngữ khác trong hợp đồng để thay thế cho từ “bảo lãnh phát hành”, nguồn tin giấu tên chia sẻ.

Đồng quan điểm, ông Tống Minh Tuấn, Giám đốc Chi nhánh TP.HCM CTCK VCBS cho rằng, nên bỏ quy định này, hoặc nên tính hạn mức cho vay margin với các trường hợp trên vào hạn mức bảo lãnh của CTCK.

“Tôi cho rằng, nếu đưa quy định trên vào dự thảo nhằm quản trị rủi ro cho CTCK thì không chuẩn lắm. Quy định về bảo lãnh phát hành hiện nay đã khá chặt rồi, nên để cẩn thận hơn, có thể cho phép CTCK vẫn được thực hiện cho vay margin, nhưng tính hạn mức ngân sách vào tổng hạn mức của nghiệp vụ bảo lãnh phát hành. Như thế sẽ tránh được các trường hợp lách luật để bảo lãnh phát hành và cũng tránh tình trạng đẩy CTCK vào thế khó xử”, ông Tuấn nói. 

Cổ phiếu UPCoM: Trăn trở cho vay margin

Theo quy định tại Điều 3, dự thảo Quy chế, cổ phiếu, chứng chỉ quỹ muốn nằm trong danh sách được phép giao dịch ký quỹ, phải niêm yết trên sở GDCK. Điều này có nghĩa là, cổ phiếu đăng ký giao dịch trên UPCoM không được phép giao dịch ký quỹ.

Trong khi đó, nhìn các quy định tại Điều 4, Điều 10 của dự thảo Quy chế, lại thấy, chính UBCK cũng đã từng tính đến việc cho phép cổ phiếu giao dịch trên UPCoM được phép giao dịch ký quỹ, do trong các quy định này, khái niệm “cổ phiếu đăng ký giao dịch” được đưa vào, bên cạnh chứng khoán niêm yết.

Chưa hết, Thông tư 203/2015/TT-BTC cũng đã mở không gian cho hoạt động margin trên UPCoM khi quy định: chứng khoán được giao dịch ký quỹ là cổ phiếu, chứng chỉ quỹ niêm yết, đăng ký giao dịch trên sở GDCK. Trước đó, động thái phân bảng UPCoM Premium của HNX cũng được xem là bước đệm cho việc đưa cổ phiếu đăng ký giao dịch trên UPCoM vào danh sách chứng khoán được giao dịch ký quỹ.

“Có vẻ sự kiện MTM đã làm cơ quan quản lý chùn bước. Tuy nhiên, đây chỉ là hiện tượng đơn lẻ và nhu cầu thị trường vẫn rất lớn. Vì vậy, cơ quan quản lý nên nghiên cứu tiêu chí phù hợp để lựa chọn danh sách cổ phiếu đăng ký giao dịch trên UPCoM được giao dịch ký quỹ, tránh để các CTCK lách luật”, một chuyên gia trong lĩnh vực chứng khoán nhận xét.

>> Mở tài khoản chứng khoán - Tư vấn Đầu tư Chứng khoán - Ủy thác đầu tư

 Đầu tư chứng khoán

16 công ty chứng khoán đứng đầu cấp hơn 1 tỷ USD cho vay margin

Theo thống kê của BizLIVE từ 16 công ty chứng khoán hàng đầu, cho vay margin và ứng trước của các công ty chứng khoán đã vượt 1 tỷ USD.

Trong lần trả lời báo chí gần đây vào cuối tháng 8/2016, Chủ tịch Ủy ban chứng khoán Nhà nước, ông Vũ Bằng cho biết dư nợ cho vay ký quỹ ( margin ) tai các các công ty chứng khoán đã tăng khoảng 20% so với đầu năm. Cùng với đó, thị trường vẫn ở mức an toàn và Ủy ban Chứng khoán chưa có ý định thắt lại margin.

Tuy nhiên, con số margin của thị trường vẫn là một điều mà lãnh đạo của Ủy ban Chứng khoán không đưa ra cụ thể và gây tò mò với nhà đầu tư.

Theo khảo sát của BizLIVE từ các báo cáo tài chính của 16 công ty chứng khoán hàng đầu, dư nợ cấp margin và ứng trước tiền bán chứng khoán của nhóm này đạt 23.153,74 tỷ đồng, trong đó khoản ứng trước tiền bán chiếm tỷ trọng không đáng kể.

Điều này cũng đồng nghĩa, giá trị của các khoản vay tại 16 công ty chứng khoán này đã vượt 1 tỷ USD, cụ thể đạt 1,04 tỷ USD. So với, đầu năm, giá trị của cả 2 khoản cho vay margin và ứng trước tiền bán đã tăng gần 18%, một con số không cách xa với phát ngôn của Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán.

Theo ghi nhận, 2 ông lớn SSI và HSC tiếp tục thể hiện sự vượt trội trong khả năng cho vay với phần còn lại của thị trường. Cụ thể, tổng giá trị cho vay margin và ứng trước của SSI tính đến 30/6 đạt 4.383 tỷ đồng còn HSC là 3.055 tỷ đồng.

 ACBS đã đẩy mạnh cấp margin nhưng vẫn bị bỏ xa cùng nhóm công ty chứng khoán khác.

Top 10 các công ty chứng khoán trong 16 công ty được khảo sát đều có dự nợ trên 1.000 tỷ đồng nhưng công ty đẩy mạnh cho vay nhất lại không nằm trong top 10 này.

Đó là trường hợp của CTCK Rồng Việt (VDSC) khi chứng kiến dư nợ cho vay chứng khoán và cấp margin tăng tới 94% so với đầu năm.

Điều này cho thấy tham vọng mạnh mẽ của VDSC sau khi được đổi chủ. Tại thời điểm 30/6, VDSC đã cho vay margin và ứng trước tiền bán 987 tỷ đồng, không thua kém nhiều với vị trí thứ 10 của MBS.

Được biết, sau đợt tăng vốn cuối năm ngoái, Phó Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc của KDC , ông Trần Lệ Nguyên đã xuất hiện và trở thành cổ đông lớn nhất tại VDSC (nắm 35%).

Chưa dừng tại đó, tới đây, VDSC còn tiếp tục muốn tăng vốn lên trên 1.000 tỷ đồng.

>> Mở tài khoản chứng khoán - Tư vấn Đầu tư Chứng khoán

 Theo Mai Hương

BizLive

Đừng sợ margin!

Không thể nói margin thời điểm này là cao hay thấp mà chỉ có thể nói phù hợp với thị trường hiện tại.

Thị trường chứng khoán Việt Nam đã trải qua một phiên giao dịch với khá nhiều bất ngờ. Hàng loạt các cổ phiếu trụ cột trên thị trường như VCB, GAS, EIB... đồng loạt lao dốc mạnh và đẩy chỉ số VN-Index có lúc giảm tới hơn 20 điểm. Mặc dù vậy, kết thúc phiên giao dịch, nhờ lực cầu bắt đáy nên cả hai chỉ số đã thu hẹp đáng kể đà giảm. Cụ thể, chỉ số VN-Index giảm 9,7 điểm (-1,49%) xuống 649,87 điểm. Chỉ số HNX-Index cũng giảm 0,56 điểm (-0,67%) xuống 84,07 điểm.

Trước những biến động rung lắc mạnh của thị trường ở phiên hôm nay, nhiều nhà đầu tư khá hoang mang bởi hiện tại không có quá nhiều thông tin tiêu cực khiến thị trường giảm sâu như vậy.

Trao đổi với ông Đoàn Mạnh Hùng - Trưởng phòng tư vấn đầu tư 02 - PGD Trần Hưng Đạo - CTCP Chứng khoán Sài Gòn (SSI), ông cho biết, việc thị trường bất ngờ rung lắc mạnh trong phiên giao dịch cuối tuần 22/7/2016 một phần nguyên nhân có thể xuất phát từ việc nhà đầu tư đẩy mạnh chốt lời sau khi thị trường đã tăng mạnh từ đầu năm, bên cạnh đó gần đây lại có một số thông tin đồn đoán về tỉ lệ margin cao cùng với đó là việc có một số cổ phiếu bất ngờ giảm sàn liên tục vì lý do nội bộ khiến cho tâm lý nhà đầu tư trở nên nóng vội muốn hiện thực hóa lợi nhuận.

Với những tin đồn về viêc tỷ lệ margin cao, ông Hùng cho biết dù thông tin này có đúng thì đây cũng không phải là điều đáng lo ngại vì quy mô vốn hóa của thị trường tại thời điểm hiện tại khá cao do đó nhu cầu vốn của nhà đầu tư cho margin cũng sẽ phải tăng tương ứng. Việc VN-Index đã vượt mốc 640 điểm một cách thuyết phục và đã có thời điểm lên cao nhất trong 8 năm qua thì việc margin cao nhất trong 3 năm là hoàn toàn bình thường và hợp lý.

Hơn nữa việc margin cao thì cũng cần phải hiểu dòng vốn tập trung vào một vài mã rủi ro hay là do gia tăng số lượng nhà đầu tư nên dẫn tới nhu cầu margin cao, đây là một vấn đề dễ gây hiểu lầm với nhiều nhà đầu tư từ đó dẫn tới những quyết định sai lầm. Với việc thị trường chứng khoán đang tốt lên thì trong tương lai nhu cầu margin được cho là sẽ còn cao hơn rất nhiều. Vì vậy, không thể nói margin thời điểm này là cao hay thấp mà chỉ có thể nói phù hợp với thị trường hiện tại.

Thị trường như hiện tại được cho là rất khó để nhận định diễn biến trong ngắn hạn, tuy nhiên vị chuyên gia này nhận thấy rằng nhóm cổ phiếu bluechip sẽ khó giảm sâu, với những nhà đầu tư đang có tỉ trọng tiền mặt cao có thể cân nhắc chọn cổ phiếu của những doanh nghiệp tăng trường mà PE còn đang thấp. Với những doanh nghiệp tốt thật sự thì có thể là cơ hội để mua vào cho dài hạn.

Còn trong bản tin hàng ngày, Công ty Chứng khoán Bảo Việt (BVSC) cho rằng lực cầu bắt đáy cuối phiên hôm nay là khá mạnh cùng việc khối ngoại quay trở lại mua ròng là các yếu tố tích cực đối với diễn biến thị trường trong ngắn hạn. Mặc dù vậy, rủi ro giảm điểm ở nhóm cổ phiếu trụ cột vẫn có thể tiếp tục tác động xấu đến thị trường chung. Nhà đầu tư có thể cân nhắc giải ngân một phần cho danh mục trading ngắn hạn ở vùng hỗ trợ gần của VN-Index quanh 640-645. Việc mua đuổi giá cao không được BVSC khuyến khích.

Bên cạnh đó, Công ty TNHH Chứng khoán Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VPBS) cũng cho rằng, khối lượng giao dịch phiên cuối tuần gia tăng khá mạnh và tỷ trọng các mã dư bán sàn không đáng kể cho thấy lực cầu bắt đáy khá dồi dào tại ngưỡng hỗ trợ. VPBS kỳ vọng rằng lực cầu sẽ tiếp tục phát huy sức mạnh này trong phiên giao dịch tiếp theo, giúp thị trường giữ vững được các vùng hỗ trợ nói trên để mở ra cơ hội phục hồi trở lại. Vì vậy, VPBS khuyến nghị các nhà đầu tư đã bán ra gần đây có thể cân nhắc bắt đầu giải ngân trở lại trong phiên giao dịch sắp tới.

CTCP Chứng khoán Rồng Việt cho rằngVN-Index test đáy tới 3 lần trong phiên hôm nay nhưng vẫn đóng cửa gần ngưỡng 650 điểm. Chỉ số vẫn giao động trong vùng 633-679 điểm. Với diễn biến hiện nay của thị trường, lựa chọn thời điểm giải ngân là điều quan trọng nhất. VDSC cho rằng những phiên rung lắc mạnh như hôm nay có thể được coi là cơ hội để mua các cổ phiếu cơ bản với giá tốt.

(Người đồng hành)

>> Mở tài khoản chứng khoán - Tư vấn Đầu tư Chứng khoán

Lỗ hổng margin

Theo luật, các công ty chứng khoán được phép cấp margin tỷ lệ 5:5 cho nhà đầu tư đối với những cổ phiếu đủ tiêu chuẩn. Tức, nhà đầu tư có một đồng tài sản sẽ được công ty chứng khoán cho vay thêm một đồng để mua cổ phiếu đủ chuẩn.

Với chính sách hiện thời về margin, nhà đầu tư có một đồng tài sản có thể được công ty chứng khoán cho vay thêm một đồng để mua cổ phiếu đủ chuẩn. Ảnh TL
 
Với số lượng cổ phiếu đủ chuẩn đang cao ngất ngưởng, cùng với quy định lỏng lẻo về cổ phiếu được phép margin, các đội đánh chuyên nghiệp đang khai thác tối đa lỗ hổng này để sinh lãi, và khuếch trương thanh thế.

Mẹo nhận diện cổ phiếu bị đội lái sử dụng

Có một số mẹo để nhận biết những cổ phiếu được các đội đánh, đội lái sử dụng để thu hút dòng tiền, tạo ra những trò chơi vô tiền khoán hậu và tìm cách hè đổ vỏ lên đầu những công ty chứng khoán, nhà đầu tư cá nhân tay mơ khác.

Thứ nhất, các cổ phiếu có vòng quay cổ phần (share turnover) cao ngất ngưởng. Tiêu chí này được tính bằng cách lấy khối lượng giao dịch một thời gian đem chia cho khối lượng cổ phiếu lưu hành. Người ta thường sử dụng tiêu chí này để đo mức độ thanh khoản của một cổ phiếu. Theo đó, vòng quay cổ phần càng cao cho thấy thanh khoản cổ phiếu đó tốt và ngược lại. Trên thị trường Việt Nam thời gian qua xuất hiện những cổ phiếu có vòng quay vốn cổ phần lên đến gần 3,5 lần trong một tháng, nghĩa là chỉ trong vòng một tháng, tổng khối lượng cổ phiếu giao dịch gấp 3,5 lần so với tổng khối lượng cổ phiếu lưu hành. Một doanh nghiệp, mà lượng cổ phiếu trao tay khủng khiếp như vậy sẽ đặt dấu chấm hỏi lớn về độ ổn định quản trị.

Thứ hai, các cổ phiếu có mức độ pha loãng kinh hoàng. Trong nghiên cứu của chúng tôi, có một sợi dây liên hệ rất mật thiết giữa những cổ phiếu có vòng quay cổ phần cao và mức độ tăng vốn lớn. Theo đó, những cổ phiếu có vòng quay cổ phần cao thường có lịch sử phát hành phi mã, cổ phiếu pha loãng không tưởng. Có những cổ phiếu chỉ có quy mô vài chục tỉ đồng vốn góp vào năm 2013 nhưng đến nay, con số đó đã lên vài trăm tỉ đồng, cá biệt có doanh nghiệp chỉ vỏn vẹn 1 tỉ đồng vào năm 2013 nhưng nay đã là 200 tỉ đồng.

Thứ ba, lịch sử tăng vốn khủng khiếp lại không đi kèm với sự cải thiện các chỉ số hiệu quả hoạt động. Hầu hết những doanh nghiệp này thường có tỷ suất sinh lãi trên vốn cổ phần rất thấp, chỉ vài phần trăm. Điều đó, phần nào cho thấy hiệu quả sử dụng đồng vốn không theo kịp tốc độ tăng của vốn.

Thứ tư, rất nhiều cổ phiếu trong danh sách này luôn nằm sẵn trong tay các môi giới, họ cố gắng đẩy các cổ phiếu đó từ công ty chứng khoán này sang công ty chứng khoán khác, ẩn dưới mỹ từ “deals vài chục tỉ, deals vài trăm tỉ”. Nếu đã là một thành viên có liên quan đến các bộ phận môi giới các công ty chứng khoán, bạn sẽ không khỏi ngạc nhiên về mức độ xuất hiện những “deals” được chào từ các cổ phiếu nằm trong danh sách bên trên.

Cách thức hoạt động

Một nhóm nhà đầu tư mua và sở hữu một lượng lớn cổ phiếu của một công ty không có gì đặc sắc. Vì là công ty không đặc sắc nên giá sẽ rất rẻ (nhiều người gọi vui là “cổ phiếu rau muống”). Sau khi mua đủ số lượng, nhóm nhà đầu tư này sẽ cố gắng đẩy giá cổ phiếu và tạo thanh khoản nhằm thu hút nhà đầu tư mới, cũng như dư luận. Có một điều kỳ lạ trên thị trường chứng khoán, đó là, khi một cổ phiếu tăng giá mạnh, nhà đầu tư sẽ nhìn vào đó, cổ phiếu đó luôn có mặt trong danh sách tăng giá mà các công ty chứng khoán tổng kết năm. Và nó như một luồng thông tin cộng hưởng tự phát, cứ lan tỏa một cách miễn phí.

Khi giá cổ phiếu lên một vị thế mới, thường phải gấp đôi, gấp ba giá ban đầu, thì những dự án vĩ cuồng bắt đầu được tung ra dưới dạng thông tin ở thì tương lai. Các nhà môi giới hiểu rõ lòng tham của những nhà đầu tư tay mơ, lấy các cổ phiếu đó làm ví dụ cho việc kiếm tiền dễ dãi. Câu chuyện đi bán đã có sẵn trong tay, và nó chính là câu chuyện mà nhóm nhà đầu tư ban đầu thêu dệt. Các bạn môi giới bỗng trở thành những đại sứ thông tin tốt bụng và cực dễ dãi.

Một lớp nhà đầu tư mới mua vào cổ phiếu, và giá cổ phiếu giờ đây có thể đã tăng lên gấp năm, gấp bảy lần so với ban đầu. Nhóm nhà đầu tư cũ sẽ toan tính một con đường mới, vừa giúp tiếp tục tận dụng lỗ hổng để sinh lãi và vừa khuếch trương thanh thế trên thị trường chứng khoán. Khi đó, M&A một doanh nghiệp khác là một ý không tồi.

Lỗ hổng margin ở đâu?

Nếu không nhờ margin từ các công ty chứng khoán, quá trình tạo thanh khoản và nâng giá sẽ gặp rất nhiều khó khăn. Nếu nhóm nhà đầu tư này chỉ bỏ ra 20 tỉ ban đầu thì theo luật, công ty chứng khoán cho vay tiếp 20 tỉ để nhóm nhà đầu tư này mua cổ phiếu. Họ có thể cố tình mua đẩy giá cổ phiếu lên, vì như vậy, họ sẽ được lợi, vì khi giá cổ phiếu tăng, thì tài sản đảm bảo của họ lên giá, và theo nguyên tắc 5:5, công ty chứng khoán tiếp tục cấp thêm sức mua cho nhà đầu tư này mua thêm cổ phiếu.

Và cứ thế, khi giá cổ phiếu tăng gấp đôi, nhà đầu tư từ chỗ ban đầu chỉ bỏ ra 20 tỉ đồng đã sở hữu tài sản lên đến 80 tỉ đồng; trong đó, 20 tỉ đồng là nợ vay cũ, tài sản có của nhà đầu tư nâng lên 60 tỉ đồng.

Không dừng lại ở đó, nhà đầu tư tiếp tục sử dụng margin để nâng tỷ lệ sở hữu cổ phiếu lên. Giờ đây với vốn tự có 60 tỉ đồng, công ty chứng khoán sẽ cấp khoản vay tương ứng 60 tỉ đồng để nhà đầu tư đi mua cổ phiếu. Như vậy, thương vụ trót lọt, nhà đầu tư đã một bước nâng tài sản từ 20 tỉ đồng lên 120 tỉ đồng chỉ sau một thời gian.

Tôi giả định, 20 tỉ đồng đầu tư ban đầu của nhà đầu tư thực chất cũng chỉ là tiền đi vay mượn. Giờ đây, nhà đầu tư có thể dễ dàng bán ra cổ phiếu đang được thị trường tay mơ săn đón, thu về 20 tỉ đồng trả nợ (giả sử lãi suất = 0 cho đỡ rắc rối). Vậy, nhà đầu tư vẫn đang còn 40 tỉ tài sản tự có, và vẫn vay được 40 tỉ từ công ty chứng khoán để sở hữu 80 tỉ giá trị cổ phiếu công ty, mà bản chất họ đã rút hết vốn đầu tư ban đầu ra rồi.

Tới bước này, nhà đầu tư sẽ có hai cách để thoái vốn và chốt lãi. Cách thứ nhất những nhà đầu cơ tay mơ hay làm, là đi tìm các công ty chứng khoán cũng tay mơ nốt, ký với họ hợp đồng hợp tác tạo thanh khoản (đối với cổ phiếu không nằm trong danh sách margin), hoặc repo cổ phiếu cho công ty chứng khoán để rút tiền ra, mà bản chất là ôm tiền bỏ đi, phần cổ phiếu kia công ty chứng khoán muốn làm gì làm.

Cách thứ hai, cho người chuyên nghiệp và tham lam hơn. Họ sẽ tìm cách để công ty của họ (bản chất cũng là một công ty bị rút ruột như công ty tôi đề cập ở trên) mua lại công ty này với mức giá trên trời. Thông qua thương vụ này, họ thoái vốn hoặc chốt lãi.

Chứng khoán tăng giá, doanh nghiệp được M&A, nhà đầu tư khôn lõi ban đầu rút vốn êm đẹp và lãi khủng. Khi họ đang tận hưởng mùa hè ở Hawaii nhờ tiền margin của các công ty chứng khoán thì ở trong nước, các công ty chứng khoán kia phải bạc tóc nhìn giá cổ phiếu rớt sàn liên tiếp mà không sao bán giải chấp được.

(TBKTSG) 

>> Mở tài khoản chứng khoán - Tư vấn Đầu tư Chứng khoán

Những cổ phiếu nào sẽ được giao dịch ký quỹ trên Upcom?

Theo dự báo của VCSC, sẽ có khoảng 21 cổ phiếu trong bảng Upcom Premium được giao dịch ký quỹ trên Upcom.

Mới đây, SGDCK Hà Nội (HNX) đã công bố bộ nguyên tắc phân bảng Upcom Premium dành cho các cổ phiếu trên Upcom. Các cổ phiếu sẽ được lọt vào bảng Upcom Premium nếu đáp ứng 1 trong 2 tiêu chí mà HNX đưa ra.

Cụ thể, tiêu chí thứ nhất là “Tổ chức đăng ký giao dịch có vốn điều lệ đã góp tại thời điểm kết thúc năm tài chính gần nhất từ 120 tỷ đồng trở lên tính theo giá trị ghi trên sổ kế toán, hoạt động kinh doanh năm tài chính gần nhất có lãi, không có lỗ lũy kế tính đến thời điểm kế thúc năm tài chính gần nhất”.

Tiêu chứ thứ hai “Tổ chức đăng ký giao dịch có vốn điều lệ đã góp tại thời điểm kết thúc năm tài chính gần nhất từ 30 tỷ đồng trở lên tính theo giá trị ghi trên sổ kế toán, tỷ lệ lợi nhuận sau thuế trên vốn chủ sở hữu (ROE) năm tài chính gần nhất tối thiểu là 5%, không có lỗ lũy kế tính đến thời điểm kết thúc năm tài chính gần nhất".

Sau khi lọt bảng Upcom Premium, các cổ phiếu này sẽ được giao dịch ký quỹ nếu đáp ứng được điều kiện tại Quy chế hướng dẫn giao dịch ký quỹ chứng khoán của UBCKNN.

Trong báo cáo mới đây của CTCK Bản Việt (VCSC), trên toàn Upcom hiện có gần 90 cổ phiếu thỏa mãn 1 trong 2 tiêu chí Upcom Premium. Tuy nhiên, để cấp margin còn phụ thuộc nhiều vào yếu tố thanh khoản. Do đó, VCSC đã tóm gọn lại chỉ còn 21 mã cổ phiếu trong danh mục Upcom Premium có khả năng lọt vào danh mục ký quỹ.

Danh mục 21 cổ phiếu dự báo được giao dịch ký quỹ trên Upcom. Đơn vị tính: tỷ đồng

>> Mở tài khoản chứng khoán - Tư vấn Đầu tư Chứng khoán

Hoàng Anh

Theo Trí thức trẻ

Các công ty chứng khoán sắp "cắt" cho vay ký quỹ đối với NĐT nước ngoài

Kể từ ngày 1/7/2016, khi thông tư 203/2015/TT-BTC có hiệu lực, nhà đầu tư nước ngoài sẽ không được phép thực hiện giao dịch ký quỹ.

Theo quy định tại Điều 9, mục 4 thông tư 203/2015/TT-BTC có hiệu lực từ ngày 01/07/2016 thay thế Thông tư 74/2011/TT-BTC về hướng dẫn giao dịch trên thị trường chứng khoán thì “Nhà đầu tư nước ngoài không được phép thực hiện giao dịch ký quỹ”.

Với quy định này, một số công ty chứng khoán đã thông báo kể từ ngày 1/7/2016 sẽ ngừng mở mới tài khoản giao dịch ký quỹ cho nhà đầu tư nước ngoài. Đối với các nhà đầu tư nước ngoài đã có tài khoản giao dịch ký quỹ thì sẽ bị khóa chiều mua chứng khoán ký quỹ, chỉ mở chiều bán chứng khoán để Nhà đầu tư nước ngoài bán chứng khoán trả nợ cho công ty chứng khoán.

Đồng thời, CTCK cũng thông báo ngừng giải ngân mới cho các giao dịch trên tài khoản ký quỹ của NĐT nước ngoài.

Theo Trung tâm lưu ký Việt Nam, tính đến hết tháng 4/2016 đã có tổng cộng 19.016 nhà đầu tư nước ngoài được cấp mã số giao dịch chứng khoán tại Việt Nam, trong đó có 2.908 nhà đầu tư tổ chức và 16.108 nhà đầu tư cá nhân.

Riêng trong 4 tháng đầu năm 2015, có 496 nhà đầu tư nước ngoài được cấp mã số giao dịch chứng khoán - tăng 140% so với cùng kỳ năm 2015.

>> Mở tài khoản chứng khoán - Tư vấn Đầu tư Chứng khoán

Mai Linh

Theo Trí thức trẻ